Өзекті мәселелер

  • 17.10.19

    Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан халқына «Сындарлы қоғамдық­ диалог – Қазақстанның тұрақтылығы мен өркендеуінің негізі» атты алғашқы Жолдауын жариялаған­ы баршамызға белгілі. Сарапшылардың басым­  бөлігі бұл Жолдауға Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті Н.Ә.Назарбаев айқындап берген саясаттың жалғасы деп баға беруде. Мұны еліміздің негізгі саяси бағыты с...

    Толығырақ...
  • 17.10.19

    Әнуар Дәуленбаев – 2016 жылдың наурыз айынан бастап №8 Төретам сайлау округі бойынша облыстық мәслихат депутаты. Өзінің сайлауалды бағдарламасында Байқоңыр қаласы мен Қармақшы ауданындағы кәсіптік білім беретін оқу орындарының базасын нығайтуға күш салатындығы туралы­  айтқан еді. Айтылған уәде бойынша мектепті жаңадан бітірген, тәжірибесі жоқ және жұмысқа орналаса алмай жүрген жастарды...

    Толығырақ...
  • 17.10.19

    Таңмен таласып, жұртпен жағаласып, кезекті күнімізді қарбаласпен бастап жатырмы­з. Бәрі де бір мақсатты күйттеп, бағыт алып барады. Біреуі жеке көлігімен, енді біреуі қоғамдық көлікпен кетпекші. Қолсағатыма қарасам, сабақтың басталуына­ небәрі 10-15 минутқа­ жетер-жетпес уақыт бар екен. Таксимен жеделд­етіп жетпек ниет­пен, тұрақта тұрған көліктің артқы есігін ашып, отыра кеттім. Тәуелсіздік да...

    Толығырақ...
  • 17.10.19

    «Сыбырлағанды да Құдай есітпей ме?» деген. Несіне жасырамыз, осыдан бірнеше жыл бұрынғы Қармақшының халін дүйім жұрт біледі. Экономикасы баяу, кәсіптің көзі жоқ, алға жылжиын десе халықта ынта болмаған еді. Мұндайда елдің есін жинайтын көреген басшы керек. Жұрттың да тілегені табылғандай, әуелі Жаратқанның, содан соң білікті басшылардың арқасында Қармақшы ауданында динамикалық өсу қарқы...

    Толығырақ...
  • 16.10.19

    Тәуелсіздік күні қарсаңында «Шіркейлі» арнасындағы көпірдің ашылу салтанаты өтеді... «7-20-25» бағдарламасы бойынша тұрғын үйлер халық игілігіне пайдалануға беріледі... Жыл басынан бері сәулет-құрылыс саласындағы заңнама талаптарын бұзған тұлғаларға 16 млн 822 мың теңге айыппұл салынған... 2019-2021 жылдары газдандыру жұмыстарына 22 млрд теңге қаржы бөлінеді...

    ...
    Толығырақ...
СИММЕТРИЯЛЫ» САЯСАТ һәм ҮШ ЖЫЛДЫҚ «АЗЫҚ»
29.11.2018 12:17

Мұнай бағасы бұрынғыдай «менмұндалап» тұрған жоқ. Жер астының ахуалын жер үстіне шыққанда «жайып» салып тұрған бұл шикізаттың көзі де түгесілейін деді, бәлкім? Соңғы екі айда баға құбылмалылығы тіпті 30 пайызға жуықтады. ҚР ҰЭМ мәліметінше, қазан айының басында баррелі 86,2 доллар болған қара  алтын  қарашада  58,8-ге  бір-ақ түсті. Соған қарамастан бас экономист келер  жылы  номиналды жалпы ішкі өнім 64 трлн теңгеден 2023 жылы 86,5 трлн теңгег­е дейін жетеді деп болжап отыр. Болжам­ да жоспар мен тапсырманың шегінде­ жасалатынын ескерсек, тұрақты қарқын­ның сақталып, сақталмауы екіталай. Экономиканың қорапта тұрған сала емес екендігі  тағы  бар.

Мықтылық пен әлсіздіктің, байлық пен кедейліктің, алдыңғы лек пен шеткерінің арақашықтығы айқын сезіліп тұрған дәуірде ел экономикасын көтерудің өзі – мәртебе. Көз алдымызда көлеңке секілді әп-сәтте орнын ауыстырып үлгеретін үдемелі үдерісті алыстан емес, әр адам өз үйінен іздесе де табады. Мәселен, үстіңіздегі киім Қырғызстан не Түркияда, аяқкиіміңіз Америка не Германияда тігілген. Тұрмыстық техника­ларыңыздың ешқайсысы Қазақстанда жасалма­ған, көлігіңіз екі бастан шекарадан өтіп, сіздің басқаруыңызға берілген. Бұдан көретініміз  не?

Қазақстан экономикасы сырт елдермен сауда-саттық, импорт-экспорт арқылы даму көкжиегіне көз тігіп отыр. Ал біреудің қазанына қарап күнелтуге­ болмайтыны бәрімізге белгілі жайт. Соған қарамастан, 2019 жылы сыртқы тасымалдау 54,1 млрд доллардан басталып, 2023 жылы 65,7 млрд долларға дейін жеткізілмек. Тиісінше, импорт та 32,9 млрд доллардан төрт жыл ішінде 6,7 млрд доллар­ға  еселенеді деп күтілуде. Бұл сандар түйенің үстінен түсіп, шымшықтың тұмсығына ілініп келген жоқ. Апта басында 2019-2023 жылдар­ға арналған жаңартылған­ әлеуметтік-экономикалық даму болжамын мақұлдауға бағытталған Үкімет сағатында айтылды. Сондай-ақ, мемлекеттің үш жылдық «азығы» бекітілді. Сонымен, «тайқазанның» қақпағы қалай ашылды?

- 2019-2021 жылдарға арналған бюджет пара­метр­лерінің болжамы қайта қаралды. Республикалық  бюджет кірісі 2019 жылы – 6 трлн 786 млрд теңге, 2020 жылы – 7 трлн 360 млрд теңге, 2021 жылы 7 трлн 998 млрд теңге көлемінде болжануда. Рес­публикалық  бюджет  шығыстарының  болжамы 2019 жылы – 10 трлн 727 млрд теңге, 2020 жылы – 11 трлн 59 млрд теңге, 2021 жылы 11 трлн 402 млрд теңге көлемінде айқындалды. 2019 жылы бюджет тапшылығы 2018 жылдың деңгейінде жалпы ішкі өнімге қарағанда 1,5%-ға жоспарланған, ал 2020 жылы – 1,4% және 2021 жылы 1,3%-ға дейін төмендейді, - деп баяндады ҚР Ұлттық экономика министр­і  Т.Сүлейменов.

Сын сағатында тікелей байланысқа шыққан бас банкир де өз саласына қатысты мәлімдеме жасады. Әдетте біз мұнайға тек шикізат көзі мен экспорт тауары­ ретінде қарайтынымыз рас. Шын мәнінде қолымызға ұстап жүрген қызылды-жасылды құнды қағаздарымызға да тікелей қатысы бар.

- Ұлттық банк мұнай бағасы төмендеген кездегі Қазақстан Республикасының 2019-2023 жылдарға арналған әлеуметтік-экономикалық даму болжамдарына өзгерістерді қолдайды. Қазақстан Ұлттық банкі өзгермелі айырбастау бағамы режимін сақтайды. Сондай-ақ, инфляция бойынша орта мерзімді мақсаты 4%-ға жуық деңгейде қалады. Инфляцияның өсуін болдырмау үшін ақша-кредит саясатын одан әрі қатаңдатуға болады. Сонымен қатар, базалық­ мөлшерлеме нақты көрсетуде экономиканың ұзақ мерзімді өсу қарқынынан аспайды, - деді Қазақстан Ұлттық банкінің төрағасы Д.Ақышев.

Дәл осы мәселе Сенатта Қасым-Жомарт Тоқаев­тың төрағалық етуімен Палатаның кезекті жалпы отырысында талқыланып, заң қабылданды. Сонымен қатар депутаттар ұсыныстарында инфрақұрылымдық жабдықтауға мән берді. Бұл ретте газдандыру бойынша Алматы, Қызылорда, Түркістан, Жамбыл облыстарына жалпы сомасы 7,8 млрд теңге,­ оның ішінде 2019 жылға 3,8 млрд теңге көзделді. Мәжілісмендер мақұлдаса, өзге де өңірлердегі кезегін­ күтіп тұрған мәселелер өзегі жойылмақ. Дәл осы жиынның бас қаржыгерсіз өтпейтіні тағы анық. «Симметриялы» саясатты жатқа соғатын Смайылов қарауға ұсынылып отырған «2019-2021 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы» ҚР Заң жобасының негізгі параметрлеріне тоқталды.

- Бюджеттің негізі мен оның қаржылық мүмкін­діктері ынталандыратын макроэкономикалық саясат­ты жүргізу негізінде құрылған. Ол бюджеттің мұнай кірістерінен тәуелділігін біртіндеп төмендету және салық түсімдерінің орнықтылығын қамтамасыз  ету арқылы іске асырылуда. Айталық, өңірлерді бюджеттік қамтамасыз ету деңгейін теңестіру және тең фискалдық мүмкіндіктерді қамтамасыз ету үшін 2019-2021 жылдарға 4,8 трлн теңге сомасында қаражат­, оның ішінде келер жылға 1,6 трлн теңге жоспарланды. Жалпы алғанда 2019 жылға рес­публикалық  бюджеттің  қаражаты есебінен өңір­лерге 2,7 трлн  теңге  бөлінеді, - деп мәлімдеді  ҚР  Қаржы  министрі   Ә.Асханұлы.

Елдегі өндіріс ошақтары мен кәсіпорындар көрсеткіші қол жеткізген пайыздық мөлшерлемелер тікелей және жанама факторларды негізге ала отырып өнім өндіретінін ескерсек, «балта сабынан озбайды». Олай деуімізге себеп те жоқ емес, соңғы жылдары әлем елдерінің жаһандық экономикадағы жандануы біркелкі қалыптан ауып түсті. Жаһан­дану үрдісінің тегеурінді белең алған тұстағы жағдайды мемлекет басшысының өзі «Жаһандану қазіргі әлемге­ әлсіздік әкелді. Лаңкестік, ақпараттық соғыст­ар, экологиялық апаттар да шекарадан өтіп, бүкіл адамзатқа жаһандық қауіп төндірді. Әлемде әлеуметтік-экономикалық даму тепе-теңсіздігі күшейді. Жаһанданудың жағымды әсерлерін әлемнің өте дамыған елдерінің азғантай топтары ғана сезінді» деп топшылаған еді. Мүмкіндік бере отырып­, тоқырауға жол ашқан бұл үрдістің тәжірибесі­ әлі де «қызыл санақта» тұр. Сол шеңберден шыққан кезде ғана аяқ-қолы шираған елге айнала­мыз.

Н.ҚҰДАЙБЕРГЕН

 

Пікір қалдыру


Қорғаныш коды
Жаңарту

Күнтізбе

< Қараша 2018 >
      1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 30    

Сауалнама

Аса мәртебелі шенеуніктердің қылмысқа шатылып жатқандығы нені аңғартады?
 

Ауа райы

Валюта бағамы

Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі валюталардың ресми бағамдары