Өзекті мәселелер

  • 18.04.19

    Түрме рейтингі – кез келген елдің әлеуметтік-экономикалық әлеуетін танытат­ын көрсеткіштің бірі. Бұл ретте­ Қазақстан қылмыстық заңнаманы ізгілендіру саясатын іске асыра отырып, жыл сайын бас бостандығынан айыруға байланысты емес жазалардың баламалы­ шараларын қолдану саласын кеңейтуде­. Соның нәтижесінде бұл түрме зерт­теулерін қадағалаудың халықаралық орталығы­ның (ICPS) жалпыәлемдік рейтингі...

    Толығырақ...
  • 18.04.19

    «Бала анадан туғанда екі түрлі мінезбен туады; біреуі – ішсем, жесем, ұйықтасам деп тұрады. Бұлар – тәннің құ­мары... Екіншісі – білсем екен, көрсем екен, үйренсем екен деп талпынып, көзі көрген, құлағы естігеннің  бәрін  сұрап  тыншымау. Бұл – жан құмары...»

    Абай  Құнанбаевтың

    «Жетінші  қара...

    Толығырақ...
  • 18.04.19

    Дана қазақ «Көп жа­саған білмейді, көпті көр­ген біледі» дейді. Көп жасамадық, көпті көрмедік. Айтпақшы, «менің білге­німді өзгенің білмеуі керек» деп ақпаратты қыз­ғанатындар бар екен. Бар емес, олардың қатары қалың көрінеді. Әрине, әңгімеміз пайдалы ақпараттар мен мәліметтер турас­ында ғана. Әйтпесе, оқырман мен тыңдарманды адастыратын ақпараттың әрдайым жасырынып жүрген...

    Толығырақ...
  • 18.04.19

    Бала кезімнен әкеме жақын болып­ өстім. Таң атқаннан кеш батқан­ға дейін ізінен бір елі қалмайтын едім. Әкем жаны жайсаң, түрі сұсты, балаларына қамқоршы, мен үшін асқар таудай биік шың дер едім. Бізге қаладан «балала­рыма» деп базарлық­тың түр-түрін әкелетін. Осыдан әкемнің даладай дарқан көңілін  байқауға  болады.

    ...
    Толығырақ...
  • 18.04.19

    Осыдан екі жыл бұрынғы ақпаратты айтайық. Ең алғаш естігенде есеңгіреп қалдық. Елімізде 2017 жылы 110 мың адам жоғары оқу орнын бітірген. Тек олардың мамандық бойынша жұмысқа орналасқандар саны – 7-ақ пайыз. Мұны мәжіліс депутаты Мұрат Бақтиярұлы баяндад­ы. Бұл ретте бітіруші түлектердің қалғаны қайда деген заңды сауал туын­дайт­ыны рас. Мәжіліс депутаты «КТК» арнасына берген сұхбатында жастарғ...

    Толығырақ...
ТЕНТЕКТІК ТАЛАНТҚА ТӘН
17.01.2019 11:17

Марат  ӘЙТІМОВ:

Қас талант тасада қалмайды. Түптің түбінде танылары хақ. Күндердің күні маңдайы жарқырап, жұлдызы биіктей түсетіні белгілі. Сөйтіп, аты мәшһүр адамға айналары сөзсіз. Бұған мыңдап мысал келтіруге болады. Айталық, миллиардтаған қытайды мойындатқан, әлемдік «мен» деген өнер майталмандарының өзі құрметпен қарайтын, дарынды әнші, ел мақтанышы Димаш Құдайбергенді білмейтін адам кемде-кем. Алты құрлықты аузына қаратқан дарабозға жер-жаһанның түкпір-түкпірінен жылы лебіздер лек-легімен айтылуда. Тіпті, телеарнаны ашып қалсаң да, радионы қосып қалсаң да, Димаштың дара дауысын естисіз. Мақтаныш емес пе?

Енді қызықты қараңыз, біз мақтаған Димаш – Ақтөбенің тумасы. Оны Қызылордамен не байланыстыруы мүмкін? Жақында Instagram әлеуметтік желісінде Димаш «Менің өнердегі әкем, ұстазым Марат ағайды Жаңа жыл мерекесімен құттықтауға келдім. Әнші боп қалыптасуыма тікелей септігін тигізген осы кісі», - деп бейнесәлемдеме жолдады. Содан жан-жаққа сұрау салдық. Марат Әйтімов деген кім? Әлем жұртшылығы әншілігімен мойындаған Димаштың бұл кісімен қандай байланысы бар? Ерекше құрметпен қарауының сыры неде?

Бұның себебін білгіңіз келсе, сұхбатқа көз жүгіртіңіз...

– «Шәкіртсіз ұстаз – тұл». Біреу білсе, біреу білмес, Сіз әлемге әйгілі әнші, ел мақтанышы Димаш Құдай­бергенге музыкалық колледжде 4 жыл сабақ берген алғашқы ұстазы екенсіз. Яғни, оның талантын тұңғыш танып, өнер адамы боп қалыптасуына ықпал еткен жанның бірі – өзіңсіз. Біз біл­мейтін  студент  Димаш  қандай  еді? Естелік  айтып  берсеңіз...

– Жалпы, мен Димаштың ата-анасы Қанат пен Светлананы бұрыннан танимын. 1992 жылы жолдамамен Ақтөбе облысына келіп, жұмыс істей бастаған кезім. ҚР еңбек сіңір­ген қайраткері Светлана Айтбаева – менің ең алғашқы шәкірттерімнің бірі. Ал, Димашты 6 жасынан бастап білемін. Былайынша айтқанда, көз алдымда өсті ғой. Димаш Ахмет Жұбанов атындағы музыкалық колледждің жанындағы балалар студиясының фортепиано класында білім алды. Ол орта мектептің 9-сыныбын аяқтаған соң 2011-2014 жылдар аралығында А.Жұбанов атындағы колледждің ән салу бөлімінде оқыды. Менің класымда. Оның өзгелерден ерек болуының себебі мынада. Ол –  Қанат пен Светлананың тұңғышы. Қазақи  тәрбиеге  салсақ, ата-әжесі­нің  баласы. Бала кезінен ата-әженің тәлімін алған адам жаман болмай­тыны анық. Қарапайым. Тәрбиелі. Сезімтал еді. Жалпы, кейбір балалар ойнап жүріп оқиды. Десе де, бұлар берілген білімді бойына тез сіңіріп алатын қасиетке ие. Бәрі емес, әрине. Димаш сабақтың бәрін бестікке оқыды дей алмаймын. Кейде қиқарлығы да, тентектігі де бар-тын. Бұл талантты адамдарға тән дүние деп ойлай­мын. Айналасында қиналған достары болса, шекпенін шешіп беру­ге дайын тұратын. Көл-көсір құр мақтау емес. Көзіміз көрді. Жер-жаһан­ға танылып, даңқы асқақтағанына 2-3 жылдың көлемі болды. Осы уақыт ішінде «жұлдыз ауруымен» ауырып, өзгелер секілді өзгерген жоқ. Өзгермейтініне сенімдімін. Баз баяғы өзімнің төл шәкіртім. Ақтөбеге­ келсе, маған бір соқпай кетпейді. Талай­ жылдан бері өнер саласында жүрмін ғой. Бір байқағаным, өнер адамы  талантты  болған сайын қарапайым  боп  келеді  екен.

– Сөз жоқ, Димаштың  бағын  ашқан­ Қытайдағы «Мен әншімін» байқауы. Төл шәкіртіңіз халықаралық жобада бақ сынап жатқанда қандай сезімде­  болдыңыз?

– «Бақ шаба ма, бап шаба ма?» дейді. Иә, Димаштың бағын ашқан, әлемдік аренаға кеңінен танылуға ықпал жасаған Қытайдағы «Мен әншімен» жобасы. Бұл – үлкен аудитория. Кейде ойлаймын, шәкіртім осы байқауға қатыспағанда қайтер еді? Не болса да, халықаралық жобаға қатысуға мұрындық болған азамат­тарға алғыс айтамын. Әр апта сайын Димаш сахнаға шыққанда жүрегім аузыма тығылып, өзім қатысып­ жатқан­дай қобалжитынмын. Тіпті, қарауға дәтім жетпейтін. Тақымымызды  қысып, әнін айтып болғанша­, демімізді ішімізге тартып отырдық. Аллаға шүкір, жобада елдің атын абырой­мен  алып  шықты­. Қазақ деген­ ұлттың бар екендігін әлемге таны­тып жүрген екі адам болса­, соның бірі – Димаш. Дәл қазір әлем­нің әр қиырында шәкір­тімнің  жан­күйерлері,  фан-клуб­тары  құрылды.

– Естуімізше, музыкалық білімі  бар, кәсіби  әншінің  дауысы – 2 октава. Ал Димаштың дауысы – 4 октава. Тіпті,  4,5-5  октаваға дейін жетеді екен. Рас  па?

– Рас, әр әншінің дауыс көлемі әртүрлі болады. Тіпті, дауыс көлемі  1 октавадан сәл ғана асатын әншілер де бар. Дегенмен, Димаштың дауыс көлеміндей әншілер өте сирек кездеседі. Шәкіртімнің аты шыққан соң көршілес жатқан ТМД елдерін қоспағанда, АҚШ, Германия, Франция, Жапония, т.б. мемлекеттерден маған түрлі хаттар келе бастады. Олардың арасында талас-тартыс тудыратын сауалд­ың бірі – Димаштың дауыс көлемі. «Сіз, Димаштың ұстазысыз. Оның дауысы қанша октава?» деп менен көбісі сұрайды. Оның дауысы 5 октаваның көлемінде. Тағы бір ерекшел­ігі, ол дауысының мүмкін­діктерін шебер пайдалана алатын жағдайға   жетті.

– Кешегі Жаңа жыл мерекесінде Димаш  шаңырағыңызға келіп, арнайы құттықтап кетті. Оны әлеуметтік желі­ден байқадық. Әрі-беріден соң сізге түрлі сыйлықтар жіберіп тұратын көрінеді. Жасыратыны жоқ, қазір аз-кем танымалдылыққа ие болған кей әншілер «жұлдыз ауруымен» ауырып, ұстаздарын ұмытып жатады. Шәкір­тіңіздің осындай адами қасиетін қалай  бағалайсыз?

– Бұл енді тәрбиеге келіп тіреле­тін  дүние. Димаштың Ақтөбеге таба­ны тисе болды, міндетті түрде шаңырағыма келіп, сәлем беріп кетеді. Анда-санда сыйлықтар жіберіп тұрады. Мерекелерде хабарласып, құт­тықтайды. Қызық айтайын, шәкір­тімнің Америкадағы жанкүйерлері Димаштың атынан арнайы есепшот ашып, жиналған қаржыға жақында ғана немістің фортепиано аспабын алып, класқа әкеліп қойды. 26 жылдың ішінде біраз шәкіртке ұстаз болдық­. Әрқайсысының орны бір бөлек. Ешқайсысы алдымнан кесе өткен емес. Өзімді ұстаз ретінде жолы болған адаммын деп есептеймін.

– Димаштың  өзі  ұстазым  деп  сізді құрметтейді. Оны журналистерге берген­ сұхбатында айтты да. Әлемді мойын­даған  таланттың  тұңғыш  ұстазы­ болғаныңызға  мақтанасыз  ба?

– Ол үнемі журналистерге берген сұхбаттарында менің атымды атап, «менің алғашқы ұстазым» деп құр­меттеп, сәлем жолдайды. Мен де адам баласымын ғой. Шәкіртің әлем сахнасын бағындырып жатса, неге мақтанбайсың? Мақтанамын, әрине!

– Біз  дара  дауыс  иесін қаншалықты танып, мойындап, қастерлей алдық?

– Оның репертуарындағы әндер, біздегі әншілерге қарағанда ерекше. Анау-мынау адам түсіне де бермеуі мүмкін. Бұған ешкім ренжи қоймас. Шәкіртімнің өнерін тыңдап, бағалауға да дайындық қажет. Ол үшін музыкалық сауат та болу керек. Бүгінде Димаштың ең алғаш «Ел арна» телеарнасында қатысқан музыкалы­қ жобасын қайта-қайта көрсетіп жүр. Неге екенін білмедім? Сол уақытта музыкатанушылар пікір айтты. Оларды да кінәлауға бол­май­тын  шығар.

Байқасаңыз, соңғы жылдары марапа­т, төсбелігі, небір атақ, медаль дегеніңіз көбейіп кетті ғой. Былтыр Тәуелсіздік мерекесінде көптеген артис­терге атақтар берілді. Шынын айтайын, бұлардың арасында оған лайық емес әншілер де бар. Ал, біздің Димашқа  ештеңе де берілген жоқ. Бұл ешқандай да өкпе, реніш емес. Менің мақтанатыным, шәкіртімнің бойында кертартпалық қасиет жоқ. «Маған неге атақ берілмеді?» деп айтуда­н  аулақ. Сенімдімін! Біз Димаш­тың еңбегін қаншалықты бағала­п, құрметтей аламыз? Бұл – уақыт  еншісіндегі  дүние.

– Кәсіби маман ретінде айтыңызшы, бүгінгі сахнада жүрген әншілердің қанша пайызын талантты әнші деп айтуғ­а  болады?

– Менің  әу  баста  алған  білімім – академиялық вокал әншісі. Эстрад­а әншісі емеспін. Елімізде джаз, кант­ри,­ т.б. бағыттағы әншілер өте аз. Әншілерді пайызға бөліп, пәлен-түген деп айтқым келмейді. Десе де, қай заманд­а да, қай салада да та­ланттар сирек кездеседі. Әйтсе де, үздіктердің арасында осалдардың жүруі  де – заңдылық.

– Фонограммамен ән айтатын әншілерге  көзқарасыңыз  қандай?

– Бұл мәселеге әзірге бір жақты жауап бере алмаймын. Рас, өкінішке қарай, фонограммамен айтатын әншілер бар. Бұған тиісті органдардан белгілі бір деңгейде заң қабылданбаса, фонограмма дегеннен құтыла алмаймыз. Кейбір залдардың дыбыс аппараттары мен акустикасы нашар. Сәйке­сінше, әншінің дауысы бәсеңдеу шығып­, көрерменге дұрыс жетпейді. Мынаны ескеріңіз, түптің түбінде фоногра­ммамен айтатын әншілердің сахнадан кететіні анық. Солай болуға тиісті де.

– Димаштан өзге елге танымал шәкірттеріңіз  бар  ма? Олармен  байланысып  тұрасыз  ба?

– Эстрадада  алдарына  жан  салмай еңбек етіп жүрген шәкірттерім жет­кілікті. Ерке Есмахан, Нұрболат Абдулл­ин, Ақтөбе қаласындағы филармо­нияның солисі Айбек Қарағұ­лов, Данияр Құлжанов, Нұртас Омаров, т.б. сынды балаларым бар. Нұртас Омаров жас та болса, бас болып­, 2018 жылдың өзінде 7 рес­пуб­ликалық және халықаралық байқаулардың лауреаты атанды. Сондай-ақ, Астана, Алматы қалаларында білімін жетілдіріп жатқан шәкірт­терім көп. Менің арманым, енді шәкірттерім академиялық бағыттағы әншілер арасын­да топты жарып шықса деймін. Әсіресе, академиялық ба­ғытта  жүрген  Гүлдана  Алдадосовадан  көп  үміт күтемін.

– Қателеспесем, туған жеріңіз – Қызылорда облысы Жалағаш ауданы Ақарық ауылы. Қазір Ақтөбе қаласында тұрасыз. Мұнда қалай келдіңіз?

– Аппақ шаңы бұрқыраған Ақарық ауылында туып, сонда ер жеттік. Менің ағайын-туысқандарымның барлығы қазір Қызылорда облысында тұрады. 1992 жылы Алматы­дағы Құрманғазы атындағы ұлттық консерваторияның ән салу факультетін тамамдағаннан соң жолдама­мен Ақтөбедегі А.Жұбанов атындағы өңірлік мемлекеттік универс­итетінің музыкалық білім маманд­ығына оқытушы болып кел­дім. Сосын Ғ.Жұбанова атындағы филар­монияда қызмет еттім. Қазір Димаш оқыған колледжде жұмыс істеймін. Бүгінде Ақтөбеге келге­німе­  қуанбасам,  өкінбеймін. Қазақтың қай жерінде қызмет етсең де, бәрі бір емес пе? Бөліп-жаруға қарсымын. Міне, Ақтөбеге келуімнің сыры осы. Ал, ауылға ара-тұра барып тұрамыз.

– Сіз үшін ұстаз бақыты деген не?

– Меніңше, ұстаздық дегеніміз – жанкештілік. Шәкірттерің елдің алдын­да абыройлы болса, ұлт үшін қызмет етсе, одан артық қандай бақыт­ қажет. Баланы оқытқаннан кейін, нанын­ адал жеуге тәрбиелеу – басты міндет. Егер, шәкірттерімнің барлы­ғы  біз ойлаған үдеден шығып жатса, менің ұстаздық миссиямның орындалғаны  деп  білемін.

– Ашық  әңгімеңізге рақмет! Шы­ғар­маш­ылық  табыс  тілеймін!

Сұхбаттасқан

Қозы  Көрпеш   ЖАСАРАЛҰЛЫ

 

Пікір қалдыру


Қорғаныш коды
Жаңарту

Күнтізбе

< Қаңтар 2019 >
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31      

Сауалнама

Аса мәртебелі шенеуніктердің қылмысқа шатылып жатқандығы нені аңғартады?
 

Ауа райы

Валюта бағамы

Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі валюталардың ресми бағамдары