Өзекті мәселелер

  • 13.06.19

    Ежелден халық педагогикасы ұрпақ тәрбиесінің қайнар көзі болып келді және бұл бағытта жас ұрпақтың болашағына берік байлам жасалды. Әсіресе, дарабоз қарттарымыздың даналық ойы, салиқалы сөз саптау үлгісі, өмір белес­терінен  көрген-білгенін, ғибратты әңгімелерін  тәрбие құралына айнал­дырып, одан жақсылыққа ұмтылу, ынтымақ­қа ықылас қою, бауырмалдық қасиетк­е бет бұру секілді тағылымның түрлі ө...

    Толығырақ...
  • 13.06.19

    Бүгінде басы ауырып, балтыры сыздамайтын пенде жоқ. Сырқаттанған адамның алдымен жедел жәрдемнің көмегіне жүгінетіні белгілі. Дәрігердің ауырған жерін тәптіштеп сұраса, көпшіліктің дертінен айыққандай күй кешетіні тағы бар. Алайда «103» қызметкерлерінің әр күні сын сағатқа толы. Көбісі ем-дом жасауға дайын арашашы жандардың сан түрлі жағдай мен оқиғаны бастан кешетінінен бейхабар. Бұған...

    Толығырақ...
  • 13.06.19

    Тоқсаныншы  жылдардығы тоқырау көптің есінде ғой. Жоспарлы экономикадан нарықт­ық экононмикаға бет бұрып, жаңа белесті бағын­дыруға бой түзедік. Бұқара бұған бірден үйрене қойған жоқ. Әркім «балапан басына, тұрымтай тұсына» кетті. Ал отба­сы ошақ қасында болған әйелдер ала  дорбасын асынып, көшеге шықты. Сауда-сат­тықпен айналысты. Ал еркек­ кіндіктің кейбірі көше кезіп кетсе, енді бірі арақ-ша...

    Толығырақ...
  • 13.06.19

    «Бірінші байлық – денсаулық». «Қазалы арнаулы әлеуметтік қызметтер орталығы» мемлекеттік мекемесінің есігінен аттаған бойда осы аталы сөз ойға оралды. Жоқ, басқаша ойлап­ қалмаңыз. Ауладағы самал желмен­ тербелген әсем гүлдер, жайқалған саялы талдар, жеміс ағаштары, сүйкімді иісі танауды қытықтаған балғын жоңышқа, жүйектерді қуалап, сылдырай аққан тіршілік нәрі, баршасы мұнда шаруасына мығым ие...

    Толығырақ...
  • 13.06.19

    Әдетте, футболда көбінесе шабуылшылар­ға аса мән береді. Алайда­ команданың жеңуіне қақпашылардың үлесі зор екенін бірі білсе, бірі білмес. Үздік қақпашы найзағайдай жылдам реакц­иясымен, болаттай төзімді жүйкесімен және де дұрыс позиция таңдай білетін ақылымен командасына сеп­ті­гін тигізеді. Әсіресе, ойын тағдыры шешіле­тін «пенальти» секілді шиеленісті ойын кезін­де­ қақпасын голдан қор­ғап,...

    Толығырақ...
РИЗЫҒЫНА РИЗА АДАМ ТЫНЫШТЫҚТА ӨМІР СҮРЕДІ
23.05.2019 11:30

Қазақ елі діни татулықт­ың үлгісі екені жаһанға мәлім. Бірлігінің бекемдігі де көп ұлттың басын біріктіріп тұрған шаңыр­ағының тыныштығынан көрі­ніп тұр. Елбасының сарабдал саясаты мен мемлекет үшін құндылығы  жоғары, саяси маңызы зор стратегияларының нәтижесінде біз осындай мәртебеге иеміз.

 

ӨМІР  мен ӨЛІМ   АРАСЫ

Алғашқы «Жусан­» операциясының аясында Си­ри­ядан 47 адам, ал кейінгі операциядан 231 адам елге оралды. Қарап отырсам, шағын бір ауылдың халқы. Демек «Жусан» операциясы бір ауыл халқын елге аман-есен қауыштырды. Қазақстан азаматтарының қай жерде болса да, олардың тағдырына деген­ алаңдатушылығын көрсетті. Әлі де елден жырақта жүрген қандастарымыз қаншама? Сирия­да тағдыры сергелдеңге түскен отандастарымызды елге қайтару ісі қолға алынғанда қаншама жанның кө­зінде үміт оты жанды. Күрмеуі қиын істің жібі тарқатылды. Сириядағы соғыс аймағынан қазақстандықтарды елге қай­тару операциясы сәтті орындалды. Әрине өмір мен өлімнің арасында жүргендерді құтқару оңайға соқпаға­ны да анық. Шетін көзқараспен шектен шығып, шетел асып, аңдаусызда адасып қалғандардың елге орал­ғаны айып емес. Өйткені олар өмірдің түзу даңғылынан бұралаң жолына ойда жоқта түсті. Қанды қырғын арасынан береке таппаған олар бейбіт өмір мен тыныштық деген бақыт­қа зар болды. Байыппен қарасақ, Сирияға бары­п  өмірі  сергелдеңге түскен қазақтардың қарасы аз емес. Олардың көбісі – желідегі жалға­н ақпараттарға иланып, ақиқаттан адасқандар. Бұл ретте­ ойға келетіні, ақпараттық қауіпсіздік мәселесі. Жастардың интернет бетінде қандай ақпаратпен сусындап отыр­ғанын ата-ана бақылауына­ ұстауы керек. Ал бақылаусыз жалғаса берсе, ертеңгі ұрпақтың толыққанды діни сауаты ашылмай жатып, рухани арнасын араны  ашық адастырушылар өз толқынына алып ұру ықтималдығы  зор. Сондай-ақ, шетін  көзқарастағылар азаматтардың денсаулығы мен қауіпсіздігіне, діни сеніміне нұқсан келтіретін, отбасының бұзы­луына, т.б. бүлдіргіш әрекеттерге себеп болған нақты жағдайлар  айқындалғанда бұған өз құзыреттері шегінде құқық­тық органдар да араласып, тиісті шаралар  қолданатыны  белгілі.

АДАСҚАННЫҢ   АЛДЫ – ЖӨН,  АРТЫ – СОҚПАҚ

«Адасқанның алды – жөн, арты – соқпақ, Оларға жөн арамның сөзін ұқпақ». Бұл – Абайдың сонау 1886 жылы жаз­ған өлеңі. Ақын өлеңінің осы екі қатар үзіндісі қазіргі қоғамдағы шетін көзқарастың жетегіне кеткен, адасқан азаматтардың жөн сөзді ұқпайтынын, олар тек өздерінің жалған шейх­терінің сөзінен аса алмайтынын дөп басып айт­қандай. Ал бүгінде ресми органдардың өкілдері Сирия­ мен басқа да қақтығыс  аймақтарына кеткендердің көпші­лігі интернет арқылы шетелдік жалған «шейхтердің» арбауына түсіп қалғандығын айтад­ы. Сириядан оралған   азаматтардың өмірі – өзгелерге  өмірлік  сабақ. Мүмкін ел ішінде әлі де Сирияны армандап жүргендер болуы мүм­кін. Сирияны аңсамаса да елдің тыныштығын бағала­й  алмай  жүргендері қаншама. Адасқандарына қарамай, менікі жөн деп, қоғамға зардабын тигізіп жүргендер үшін «Жусан» операци­ясы арқылы елге оралғанд­ардың өмірі үлкен сабақ болуы тиіс. Қазіргі таңда әр өңірде деструктивті діни ағымның жетегінде жүрген азаматта­рды оңалту жұмыс­тары жүргізілуде. Нәтижесіне қарап көңіліміз толмайтыны тағы  бар. Қоғамға қайта бейім­делген азаматтардың қарасы да тым аз көрінеді. Кейде өз-өзімізді «Адас­қанның айыбы жоқ, қайтып үйірін тап­қан  соң» деп жұбатып жататынымыз тағы бар. Әрине, «Адасқанның айыбы жоқ… егер қателігін түсініп, тура жолға түссе». Бірақ түзу жолды көрсетіп жүрген мамандардың сөзіне құлақ түріп жүр­ген олар жоқ. Олар дегенім – «менікі дұрыс» деген кейіпте шолақ шалбар киіп, қалай болса солай сақалын өсіріп, бас­қалардан ерекшеленіп тұратындар. Тіпті, кейбіреулері қулыққа басып сақал-мұртын күзеп, шалбарының балағын да түзеп, екінші  бір кейпіне түсіп­ті. Осылардың  осыншама­ өзгеруі­не кім әсер етті екен деп ата-аналары мен жақындары түсін­бей дал болып жүр. Берісі әлеу­меттік желілер арқылы жалға­н уағызшылардың теріс ұстанымдарын  жарнамалап  жауап­кершілікке  тартылса, арысына қылмыстық іс қозғалып, біразы­ бірнеше жылға сотта­лып та кетті. Кейбіреулері сотталғандарына да шүкір етіп жүр. Бәлкім, сотталмасақ Сирияғ­а кетіп, жоқ болар ма едік  деп  аман  қалғанына  тәубе­ еткендері де бар.

«ДІН   ҰСТАНУЫМ ӨЗІМ   ҮШІН»

Бұл – радикалды көз­қара­сынан қайтқан семейлік Данияр­ есімді азаматтың сөзі. «Дінді ұстансам, өзім үшін ұстанамын. Алланың алдындағы бес парызымды орындап, теріс ағымдардың ықпалына енді түспеймін, енді ешкімге тіліммен де, қолыммен де  зиян келтірмеймін» дейді ол. Ең басты­сы, ол өз ортасына­ оралғанына қуанышты. «Бағалай білгенге бақ келеді, қадірлей білгенге құт қонады» деген сөздің астарын енді түсінгендей. Бақ деген – бүгінге ғана емес, келешектің де үлесіне тиесілі құндылық. Әу бастағы қазақ мұсылманшылығына күмәнмен қараған азамат бүгінде  қазақтың  да «әлмисақтан»  бері мұсылманмын деген сеніміне  табан  тіреген.

 

ҮЛГІЛІ   МҰСЫЛМАН МЕМЛЕКЕТ   ЗАҢДАРЫН СЫЙЛАЙДЫ

Исламның бір ойшыл ғұламасы әл-Фудайл бин Ияд бірде: «Егер маған Алла анық қабыл ететін бір дұға жасауға мұрсат берсе, онда мен біздің сұлтанымызға игілік тілеп, дұға жасар едім» деген екен. Сонда маңындағылар оның себебін сұрағанда: «Мен өзім үшін дұға етсем, дұғам өзімнен өзге еш­кімге пайда әкелмес. Ал сұлтанымыз­ға дұға етіп, оған Алланың мейі­рімі түссе, онда көп­теген ұлт­тар, ұлыстар мейірімге бөленер еді», - деп жауап қайырыпты. Демек, елдің келешегі жүктелген азаматтарға дұға жасап, олар­ға  Алладан  игілік тілейді.

Ислам – қоғам ішінде бей­біт өмір мен тәртіп сақтауға шақыратын дін. Бұл әрбір адамның Алланың алдындағы, өзгелердің міндетіндегі мұсылман талаптарын толық орындауына мүмкіндік береді. Олай болса, үлгілі мұсылман өз мемлекетіндегі заңдарды сыйлайды, онда қоғамдық-саяси тұрақтылық пен тыныштық болуын қалайды, оның экономикалық жағынан өрістеуіне де қажыр-қайрат жұмсайды. Сол себептен Тәңірдің тарту еткен, ата-бабаларымыздың күш-жігерімен қорғалған елімізде бейбіт тірлік етіп, бірлігімізді мызғымастай бекітуіміз керек. Осы ынтымағымыз ұйып, ырысымыз артып, берекеміз тасып отырған елде біздің басты боры­шымыз – тыныштықты сақтау. Бұл сөзімізге Хазіреті Әлидің (р.ғ.) «Ризығына риза адам  тыныштықта  өмір сүреді» дегені дәлел.

 

ИСЛАМ  БЕС  НӘРСЕНІ ҚОРҒАУДЫ  МІНДЕТТЕЙДІ

Исламда бес нәрсені: Отанды, дініңді, ұятыңды, жаныңды, дүниеңді қызғыштай қор­ғау міндеттеледі. Осы құндылықтарды қорғау жолында қайтыс­ болғандар шейіттер қатарынан саналады. Отанды қорғау жолында, ұлтымыздың жарқын болашағы үшін басын бәйгеге тіккендерді шейіттер қатарына қосып, Жаратушы Иемізден жәннаттан жай бұйыртуын тілейміз. Осы рет­те­, бейкүнә жандарды бомбамен жарып, шаһид атанғысы келгендер ше? Олар жәннатқа кіре ме? Жоқ! Қасиетті Құранда: «Жазықсыз бір адамды өлті­ру бүкіл адамзатты өлтірумен тең» («Маида» сүресі, 32-аят) делінген. Сондықтан мұсылмандар дәйім бейбіт өмірді, тату-тәтті тірлікті жақтайды.

Татулықтың  тамыры  тереңге жайылған қазақ еліндегі азама­ттардың бір-бірімен жарас­а өмір сүруі – теңдессіз бақыт­. Сондықтан жылдар бойы  аспан­нан «ажал бұрша­ғы» жауған елді аңсағанша, таба­нын­ың  астындағы қара жері де несібе­сін молайтып тұр­ған туған­ елде, бейбіт мемлекетте өмір сүріп, ұрпақ жалғастырған әлдеқайда дұрыс. Отанды сүю – өз халқын, өмір сүріп жатқан жерін, бұлармен сабақтасып жатқан барлық құндылықтарды сүю деген сөз. Иә, мұсылманға туған жерін таңдау еркі берілмеген, алайда ол өз туған­ жері үшін жауапты. Ол өз тағдырын туған жерімен, Отанымен біте қайнастыра сезініп, олардың өркендеуіне, рухани гүлденуіне жауапкер санауы тиіс.

Тұрар   ӘБУОВ,

Дінтанушы

 


 

 

Сіз не дейсіз?

Мұхан ИСАХАН, дінтанушы, PhD доктор:

- Реаблитациялық жұмыспен шұғылданғанымызға біраз жыл өтті. Түзету колониясында Сирияға барып келген қаншама азаматтармен кездесіп, оңалту жұмысын жүргіздім. Әрине, олардың «жиһад» деп желігуіне көптеген факторлар әсер еткен. Соның ең бастысы – діни сауатсыздық, діни құндылықтарды теріс түсіну және рационалды ойлауды жоғалтып алуы еді. Әлбетте, жас балалар мен әйелдерге кінә арта алмаймыз. Ақпарат көздерінде «Жусан-2» операциясының видеосы жарияланды. «Адасқанның айыбы жоқ, қайта үйірін тапқан соң» демекші, Қазақстан Сириядағы өз азаматтарының тағдырына бейжай қарамай, қиын шақта оларға қол ұшын созып, елге әкеліп жатыр. Аллаға мың да бір шүкір дейміз, панасына алып, қамқорлық көрсететін осындай тәуелсіз мемлекетіміздің барына.

Кеңшілік ТЫШХАН, дінтанушы, философия ғылымдарының кандидаты:

- Кішкентай балалар елге келгенде ұшақтан түскен кезде шешелерінен «Мына жерге бомба түспей ме?» деп сұраған екен. Балалардың от пен оқтан үрейленгені соншалықты болмысындағы үнді осылайша жеткізген. Сирияда сүреңсіз өмір сүріп жатқан, елге әлі де қайтарылуға тиісті азаматтар саны аз емес. Демек бір емес, біздің жүздеген үмітімізге бұрқыраған оқтың астында қалу қаупі бар. Балалар әр күнін бомба түспей ме деген үреймен өткізіп жатқаны өкінішті! Қателік жасайтын ата-ана, бірақ зияны жас балаларға тиіп жатыр. Олардың бейкүнә жүректері еш уайымсыз соғып, балалықтың бал дәуренін алаңсыз өткізуге тиісті шақта «жараланды».

 

Пікір қалдыру


Қорғаныш коды
Жаңарту

Күнтізбе

< Мамыр 2019 >
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 24 25 26
27 28 29 30 31    

Сауалнама

Аса мәртебелі шенеуніктердің қылмысқа шатылып жатқандығы нені аңғартады?
 

Ауа райы

Валюта бағамы

Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі валюталардың ресми бағамдары