Өзекті мәселелер

  • 13.12.19

    Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Ұлы даланың жеті қыры» атты мазмұны терең, мағынасы зор мақаласын жуырда тағы бір мәрте шолып шықтым. Сол сәтте ойыма­ Арал ауданының Тоқабай елді мекенінде тұратын ардагер ұстаз, сол өңірге танымал өлкетанушы Үргенішбай Қуатов оралды.

    ...
    Толығырақ...
  • 13.12.19

    Менде арман көп. Қиялдай кетсем, ойымда шек жоқ. Туған жерімде лайықты білім алып, ата- анам, туған қарындасыма қамқор болғым келеді. Қарындасымды шексіз жақсы көремін. Ол – менің бауыр етім. Ата-анамыз бізге күн сайын бір-бірімізге қамқор, мейірімді, адал болуды үйретіп отырады. Өйткені мейірімділік әлемді құтқарады. Егер біз мейірімді болсақ, біздің өміріміз қуанышқа, бақытқа тол...

    Толығырақ...
  • 05.12.19

    «Құмкөл-Қызылорда» авто­жолы­ның 70-інші шақырымында «Кеңлік» кен орнынан Шымкент қаласына бағыт­ алған «Neoplan» маркалы автобус­ аударылып, 8 адам қаза тапты. 21 адам жарақат алған. Мәліметтерге сүйенсек, автобус ішінде барлығы 36 адам болған. Олардың барлығы – «Саутс Ойл» мұнай компаниясының қызметкерлері» деген ақпарат барша қазақстандықтың қабырғасын қа­йысты­рғаны  анық.

    ...
    Толығырақ...
  • 05.12.19

    Алты құрлықты ақпарат билеген уақытта оған ілесіп отырудың өзі жетіс­тік. Соңғы жылдары «жаңа медианың келешегі кемел, ал дәстүрлі БАҚ-тың болашағы бұлыңғыр» деген пікір бірен-саран айтылып жүр. Қай медианың алға озып, қайсысы артта қалатыны уақыт еншісіндегі дүние деп білеміз. Бірақ ел алдымен интернетте жылт еткен жаңалыққа емес, газет бетінде қатталған хабар­ға сенетіні анық. Ол – ақиқат. Толығырақ...

  • 05.12.19

     

    Ерғали  АБДУЛЛА


    Қу  ақша

    Бермеймін дегенді – бергізеді. Көрмеймін деге...

    Толығырақ...
БАҒА, ҚАЙДА БАРАСЫҢ? немесе баланы мектепке дайындаудың машақаты
22.08.2019 10:52

Тамыз айы туысымен әр отбасында қарбалас бас­талады. Ата-аналар балаларды мектепке дайындайды. Қалам, дәптерінен бастап, киім-кешегін түгендейді. Маусы­мдық науқан қай сауда­ орталығына бас сұқ­саңыз да қызып тұр. Базар біткен анасының етегін тартқ­ылап,  әкесінің  жете­гіне көнбеген кішкентай бүлдіршіндер. Мектеп формасын  алып, оқу  құралдарын саудалаған жұрттың санын­да  шек  жоқ. Тапқанын баласына жұмсайтын ата-ананың  аянбасы  белгілі. Шамасы жеткеннің бәрін сатып­  алып  жатыр.

 

БАЗАРДАҒЫ  БАҒА  ҚҰБЫЛЫП  ТҰР

Мектеп формасының бағасы жер-жерде жүз құбылып тұр. Пысықтар қып-қызыл бизнес көзіне айналдырған. Көпбалалы отбасының жыл сайын жаңа форма әперуге қалтасы көтермейді. Қара­пайым халық үшін базар бағасы­ қолжетімді. Көпшілік жиі бараты­н «Жайна» базарының нарқын бағамдадық. Мұнда халықтың қарасы қалың. Базаршылардың бірі киім өлшеп көрсе, екіншісі оқушы сөмкесінің бағасын сұрайды. Енді бірі оқу құралдарын саудаласып тұр. Қы­зыл­ордалық Жаннұр Тоқтамұратқызының 4 баласы бар. Бәрі де сабаққа барады. Бүгін баста­уыш сыныпта оқитын ұлы мен қызын базарға ертіп әкеліпті.

– Осы кішкентайларды киіндірейін деп алып келдім. 100 мың теңге екеуіне жетпе­ді. 20 мың теңгеден астам оқу құралдарына жұмсалды. Әзір­ге шалбар мен белдемше, сосын­ кеудеше алдым. Оған 40 мың теңге кетті. Әлі спорттық костюмдер алған жоқпын. Балаларымды қатарынан қалдырғым келмейді. Айт­қанын алып бересің. Ал екі үлкеніме бұдан да көп ақша керек, - дейді ол.

Жаннұрдың айтуынша, базардағы баға былтырғыдан қымбат. Бір жыл бұрын 100 мың теңгеге екі баласын бастан-аяқ киіндіріпті. Ал биыл осы сомаға тек мектеп фор­масын  сатып  алған.

Базардағы мектеп киімдерінің көбісі Қытай мен Қырғызстаннан әке­лінг­ен. 10 жас шамасындағы ер балаға арналып Қырғызстанда тігілген көйлектер 2 мың теңгеден болса, Пекинде өндірілген дәл осындай көйлектер 6 мың теңгеден сатылып жатыр. Сатушылар «түркиялық матадан Өзбек­стан­да  тігілген» деп ұсынған көйлектің бағасы­ – 8 мың  теңге. Қыз балаларға арнал­ған ақ жейделер – 3500-4000 теңге.­ Мектеп формасының қытайлық үлгісі 11 мың теңгеден басталады. Ал спорт костюмі – 5 мыңнан  жоғары. Олар да сапасына қарай қымбаттай береді­. Сондай-ақ базарларда аяқкиімдердің ең арзаны – 4000 теңге. Арқаға асынатын рюкзактардың бағасы 5 мың теңгеден жоғары тұрады. Сапалысын іздесеңіз, әрине, қалтаңыз қалыңдау болуы тиіс.

Мектеп формасы ғана емес, оқу құралдарының да бағасы өскен. Сатушы­ Әділбек Мұратов кеңсе заттарына сұраныст­ың көп екенін жасырған жоқ. Соным­ен, базар нарығында дәптер бағасы­ 12 теңгеден қойылыпты. Түрлі-түсті қаламдар әртүрлі, арзаны да бар, ал көңілге қонымдысы 200 теңгеден баста­лады. Сурет салатын альбом – 100-350 теңгеден жоғары. Қалың дәптерлер жұқа, қалыңына байланысты­ 65 теңгеден басталып, 200, 300 теңгеге дейінгі аралықта. Қалам салатын пенал 250-2000 теңгеге дейін жетеді. Өшіргіш, қайшы, ермексаз, фломастер, бояу, қалам ұштағыш, желім секілді заттар да осы тізімнің қатарынан орын алып тұр. Сөмкелердің ең арзаны –2000 мың теңге­ден 5000-ға дейін екен. Сапасы бұдан да жақсысын алам десеңіз, 10 мың теңгеден  асатындары бар.

Ата-аналар базардағы ең төменгі баға қолжетімді болғанымен, сапасы сын көтермейтінін айтады. Ал орташа сападағы керек-жараққа кез келгеннің қолы жете бермейді. Биыл да базар нарқы­ шарықтап тұр.

 

100  МЫҢ  ТЕҢГЕ  ЖЕТПЕЙДІ

Қай ата-ана болсын, барын баласынан аямайды. Бірақ бәріне жаңа зат алып беруге нарық мүмкіндік бере ме? Қызылорда қаласы бойынша 11167 көп­балалы отбасы бар. Яғни үш-төрт, бәл­кім бес-алты бала мектепке барады. Оның үстіне қазіргі  балалар жоқты түсінбейді. Жаңасы болмаса, ескісін кимейтіні анық. Жеке ойы, өзіндік мақсаты бар жеткіншек өзгенің ескісін қайтсін? Былтырғы затыңды ұста дегенге құлақ асатын бала аз. Ал табысы үйдің тамағынан артылмайтын жандар не істейді? Бір үйде әкенің немесе ананың табысына қарап отырған жандар көп. Ал мектеп формасы неге қымбат?

- Жыл сайын баға бетбақтырмай бара  жатыр. Көпшілік амалсыздан қара базардағы қытай мен қырғыздың өнімін алуға мәжбүр. Себебі, отандық тігін фабрикаларының өнімдерінің бағасы­ жоғары. Баланың денсаулығына қолайлы, денесін терлетпейтін, кеуде­сін қыспайтын өз өнімдерімізді алып бергіміз келеді. Бірақ қалтамыз көтермейді, - дейді қызылордалық көпбалалы ана Меруерт Бақытжанқызы.

 

ҚАНАТҚАҚТЫ   ЖОБА

Өңірімізде облыс әкімінің бастамасымен биыл «Далатекс» тігін компания­сы мектеп формасын тігуді бастады. Қызылордадағы 33 мектептен 4 мыңға жуық тапсырыс түскен. Компанияның атқарушы директоры Нұргүл Кусаеваның айтуынша, 2 мыңнан астам мектеп формасы сатылымға шығарылған. Мұнда бастауыш сынып оқушыларына арнап тігілген костюм-шалбардың  құны – 10 мың теңге. Қыз балаларға да осы бағада. Костюмі, кеудешесі, белдемшесі бар. Отандық өнімнің сапасы көңілге қонымды. Былай қарағанда түсі де, тігісі де Түркия елінен әкелінген  тауарлардан кем түспейді.

- Қанатқақты жоба бойынша қала мектептерінде бірыңғай мектеп формасы енгізілді. Жаңа оқу жылында 33 мектепте 1-сыныпқа баратын оқушылардың мектеп формасы таңдалды. Жыл бойы қалған мектептерге ата-аналармен түсіндірме жұмыстары жүргізіледі. Қанатқақты жоба кезең-кезеңмен жүзеге асады, - дейді Қызылорда қаласы білім бөлімінің бас маманы Гауһар Құдайбергенова.

Бірыңғай мектеп формасының ерекшелігі де бар. Түнгі уақытта балалардың қауіпсіздігін сақтау үшін киімде жарықшағылыстырғыш жолақ сызығы тігіл­ген.

Оқу жылына дайындық ата-ана үшін көп жұмыс. Бұл мектепке барғанға дейінгі қаражат ғана. Оған маусымдық киімдерді қоссаңыз, баға тіптен шарықтай түседі.

Сонымен, бір баланы мектепке дайын­дауға қанша қаржы жұмсайтынымызды саралап көрейік. Киім-кешек пен сөмкенің өзіне 50-70 мың теңге шығындайды екенбіз. Оған күнделікті және денешынықтыру пәнінде киетін спорттық үлгідегі аяқкиімдерді қосыңыз. Оқуға қажетті құрал-жабдықтарға 10 мың теңгедей қаржы кетеді.

Бір отбасында екі-үш бала мектепте оқитын болса, қанша қаржы қажет екенін өзіңіз есептей беріңіз...

Құттыбике   НҰРҒАБЫЛ

 

P.S. Қалай десек те, баланы мектепке дайындау – ата-ананың міндеті. Соңғы тиынын жұмсаса да, баланың көңілін табуға ұмтылады. Ашығын айтқанда, мәселе – киімде емес, баланың ой-өрісін кеңейтетін мектеп пен мұғалімнің сапалы білімінде. Санаулы күннен соң, барлық білім ордаларында алғашқы қоңырау соғылады. Қызылорда қалалық білім бөлімінің мәліметінше, жаңа оқу жылында облыс орталығында 58620 бала білім алады. 9 500-ге жуық бүлдіршін мектеп табалдырығын аттайды. Ендеше, оқушылардың сапалы білім алуына ешқандай кедергі болмауы тиіс.

 

Пікір қалдыру


Қорғаныш коды
Жаңарту

Күнтізбе

< Тамыз 2019 >
      1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 23 24 25
26 27 28 29 30 31  

Сауалнама

Аса мәртебелі шенеуніктердің қылмысқа шатылып жатқандығы нені аңғартады?
 

Ауа райы

Валюта бағамы

Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі валюталардың ресми бағамдары