Өзекті мәселелер

  • 13.12.19

    Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Ұлы даланың жеті қыры» атты мазмұны терең, мағынасы зор мақаласын жуырда тағы бір мәрте шолып шықтым. Сол сәтте ойыма­ Арал ауданының Тоқабай елді мекенінде тұратын ардагер ұстаз, сол өңірге танымал өлкетанушы Үргенішбай Қуатов оралды.

    ...
    Толығырақ...
  • 13.12.19

    Менде арман көп. Қиялдай кетсем, ойымда шек жоқ. Туған жерімде лайықты білім алып, ата- анам, туған қарындасыма қамқор болғым келеді. Қарындасымды шексіз жақсы көремін. Ол – менің бауыр етім. Ата-анамыз бізге күн сайын бір-бірімізге қамқор, мейірімді, адал болуды үйретіп отырады. Өйткені мейірімділік әлемді құтқарады. Егер біз мейірімді болсақ, біздің өміріміз қуанышқа, бақытқа тол...

    Толығырақ...
  • 05.12.19

    «Құмкөл-Қызылорда» авто­жолы­ның 70-інші шақырымында «Кеңлік» кен орнынан Шымкент қаласына бағыт­ алған «Neoplan» маркалы автобус­ аударылып, 8 адам қаза тапты. 21 адам жарақат алған. Мәліметтерге сүйенсек, автобус ішінде барлығы 36 адам болған. Олардың барлығы – «Саутс Ойл» мұнай компаниясының қызметкерлері» деген ақпарат барша қазақстандықтың қабырғасын қа­йысты­рғаны  анық.

    ...
    Толығырақ...
  • 05.12.19

    Алты құрлықты ақпарат билеген уақытта оған ілесіп отырудың өзі жетіс­тік. Соңғы жылдары «жаңа медианың келешегі кемел, ал дәстүрлі БАҚ-тың болашағы бұлыңғыр» деген пікір бірен-саран айтылып жүр. Қай медианың алға озып, қайсысы артта қалатыны уақыт еншісіндегі дүние деп білеміз. Бірақ ел алдымен интернетте жылт еткен жаңалыққа емес, газет бетінде қатталған хабар­ға сенетіні анық. Ол – ақиқат. Толығырақ...

  • 05.12.19

     

    Ерғали  АБДУЛЛА


    Қу  ақша

    Бермеймін дегенді – бергізеді. Көрмеймін деге...

    Толығырақ...
ДИСПЛАЗИЯ ДЕРТІ ДЕНДЕП ТҰР
31.10.2019 11:20

Безектегеннің көкесі бала ауырғанда болады. Айтуға тілі, сөйлеуге үні жоқ бесіктегі­ баланың ауырған жерін білмей дал болу – әрбір ата-анаға таныс жағдай. Осындайда «бала ауырмаса екен» дейміз. Ал ақиқатында дені сау бала туылуы үшін алдымен анасы­ өз денсаулығына бейжай қарамауы тиіс. Балалардың жамбас буынының дис­плазиясы дегенді естіп жүрген боларсыз. «Аурудың жақсысы жоқ» деген. Өкінішке қарай, соңғы жылдары осы ауру жаңа туған нәрестелер арасында дендеп кеткен.

Бізде дүние есігін ашқан сәбиді бесікке бөлеу дәстүрі қалыптасқан. Мамандар жамбас­ ұршығы тайған балаларды бөлемеу керек дегенді айтады. Батыс мәдениетінде мұндай жоқ, туған баланың қол-аяғын босатып,­ өзінің еркіне жібереді. Олардың қимыл-әрекеттерін шектемейді, оларды отырғызып денесін бос ұстайды, аяғы бүгілу және жазу жағдайында болады, сонда ғана баланың аурушаңдығы төмен бола­ды.­ Сарапшы­лар статистикасына сүйенсек, өткен ғасырларда аурудың бұл түрі мыңның ішінде 3-4 ғана балада кездессе, бүгінде ол көр­сеткіш әлдеқайда жоғарылаған. Мәселен, Қы­зылорда облысында жыл басынан бері 166 бала жамбас буынының диспла­зиясы ауруымен тіркелген. Ал оның 115-і туабітті пайда болған.

- Туабітті дисплазия дертіне келер болсақ, ұршығы шығып кеткен және екінші диплазия деген­ бар. Дисплазия дегеніміз – ұршықтың басы кальций жетіспеушілігіне байланысты бос болып, дамы­май тұрады. Негізінде мұны емдеудің сан түрі бар. Мәселен, баланың аяғына шина кигіземіз немесе массаж қабылдайды. Жалпы, неғұрлым ерте анықтасақ, соғұрлым тез сауығуға мүмкіндік мол. Бала перзентханада дүниеге келген сәтте онда дисплазия бар не жоқтығын неанатолог дәрігер анықтайды. Десе де, ата-аналар бала бір айға толған кезде хирургқа  міндетті түрде аяғын тексертіп алуы керек, - дейді Қызыло­рда қалалық­ №3 емхананың педиатр­ дәрігері Ұлпан  Ибраева.

Жамбас буынының туабітті пайда болуы тірек-қимыл аппараттарының туа болатын ақауларының ішінде ең жиі ұшырасады. Және ол – жамбас ойығының, сан сүйегінің басыны­ң (ұршығының), бұлшық еттер мен байлама­лардың жетілмеу салдарынан туындайтын ақау. Оның кездесу жиілігі жаңа туған­ әрбір 1000 нәрес­тенің 3-тен 8-інде бола­ды.  Ал  жамбас буыны­ның дисплазия­сы­ (кемтарлығы) одан да жиі кездеседі. 1000 нәрестеге – 16 бала. Дәрігерлер «қыз балаларда  ұлдарға қарағанда жамбас буынының туабітті пайда болуы 5 есе жиі кез­десе­ді» дейді. Бұл аурудың себептері әлі күнге дейін нақты анықталмаған. Көптеген зерттеушілер жамбас сан буынының туабітті шығуының себептеріне жатырдың жарақаттануын, ұрық маңы суының аз болуын, ұрықтың­ ана  құрсағында дұрыс жатпауы мен аз қозғалуын, тұқым­қуалау­шылықты, жүкті әйелдің эндокр­индік бездері қызметтері­нің бұзылуын, жүкті әйелге витаминдердің, гормондардың жетіс­пеушілігін, жүрек-қан ауруын, бүйрек ауруын, жүк­тіліктің токсикозбен өтуін, белок тұз алмасуының жүкті әйелдерде бұзылатындығынан және қоршаған ортаның зиянды әсерлерін жатқызады.

Біз осы орайда баласы туабітті жамбас буыны­ның дисплазиясы ауруымен ауырған ата-ана, қала тұрғыны Назым Дәулетбаеваны  әңгімеге  тартқан едік.

- Менің анам балалар дәрігері болатын. Қызым 3 айға толған кезде анам баламды ойнат­ып отырып, аяқтарында ақау бар екен­дігін байқап қалды. Сөйтті де маман­дарға көрсетіп, оны тез арада емдетуім қажет екендігін ескертті. Өзім тұратын елді мекен­н­ен аудандық ауруханаға жолдама алдым­. Аудан дәрігерлері қызымның денсаулығы жақсы екендігін айтты. Алайда өзім баламн­ың денсаулығына алаңдап, хирургтен жолдама алып, Қызылорда облыстық диаг­ностикалық орталыққа келдім. Ол жақтан облыстық медицина орталығын­а жіберді. Осылайша қызым 9 айлығына дейін  аяғын түзейтін құрылғыны байлап жүрді. Дәрігерлер маған  «бала жатқан кезде аяқтарын қоспай, ашып жату керек» деп кеңес берген болатын. Соны орындадым. Алайда көп мазасы­зданды. Массажды өзім жасап жүрдім. Араға 4 ай салып, рентгенге түсіргенде нәти­жесі­ жақсы болып шықты. Жамбас буынының шығып туғанын ерте байқадық, әйтпесе кейін қиын болар­ ма еді, кім білсін?! Қазір қызым 5-сыныпта оқиды, жағдайы  жақсы, - дейді ол.

Оның айтуынша, баланың денсаулы­ғына күтіммен қарап, үнемі үздіксіз дәрігерге қаратып тұрудың зияны жоқ. «Өйткені кейбір сүйек ауруларын емдеуді кешеуіл­детудің арты қиындыққа әкеліп соғады» дейді. Расында. Балада бұл аурудың белгілері бар екендігін қалай анықтауға болады? Қараңыз,  егер:

- дені сау сәбидің екі тізесі бірдей тегіс жазықты­ққа дейін жетуі керек. Бұтының ашылмауы­ айқын болса, онда жамбас буыны­ шығып кеткен деген сөз;

- нәрестенің сан және бөкседегі тері қыртыст­ары  бір  деңгейде  орналаспаса;

- нәресте аяқтары қысқарып тұрса;

- жамбас буыны шыққан жағында саны, балтыры сыртқа қарай қисайып тұрса, демек­, баланы тез арада дәрігер-ортопедке көрсету  қажет.

ТҮЙІН. Бұрынғыны қозғамасақ, тағы болмайды. Қазақ ұлы халық екенін сөз арасына қосудың реті келіп тұр. Бесіктен тұрған соң бұрын әжелер баланы сылап-сипап, аяқ-қолын тартып отыратын болған. Бүгін сол жас аналардың санасынан сөніп бара жатыр ма дейсің?! Ілуде біреу болмаса баланың қол-аяғын тартқылап отыр­ғандар қатары сирек. Бұрынғылар  біліп  істеген  дүниені,­ қазіргілер  құлағына  іліп істесе жақсырақ  болар­ еді.

Әйгерім   НАЖМАДИН

 

Пікір қалдыру


Қорғаныш коды
Жаңарту

Күнтізбе

< Қазан 2019 >
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30      

Сауалнама

Аса мәртебелі шенеуніктердің қылмысқа шатылып жатқандығы нені аңғартады?
 

Ауа райы

Валюта бағамы

Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі валюталардың ресми бағамдары