Өзекті мәселелер

  • 17.05.18

    Адам тағдырының ақ-қарасын таразылау үлкен төзімділік пен қажырлы еңбекті талап етеді. Бар ғұмырын сот төрелігін атқаруға арнап, ардың ауыр жүгін арқалауға бел буған әділ қазылар қашанда қадамын қате жасамауға тырысады. Судья атты қасиетті ұғымға кірбің...

    Толығырақ...
  • 17.05.18

    Мұрат  НАСИМОВ,

    саяси  ғылымдарының  кандидаты,

    қауымдастырылған  профессор,

    Толығырақ...

  • 17.05.18

    Нәзипа – қарапайым ғана ауылдың қара торы келіншегі. Осыдан 11 жыл бұрын ата-анасының қолынан ұзатылып, өзге босағаны аттаған еді. Бүгінде жасы 36-да. Адал жары, 3 баласы бар. Екі жыл бұрын әкесі өмірден озар шағында, «осы үй мен аналарың сендерге аманат, бас-көз  болыңдар» деп қызы мен күйеубаласына табыстап кеткен. Содан бері бұлар жалдап жүрген пәтерлерін біржола тастап, осында көшіп келген....

    Толығырақ...
  • 17.05.18

    Статистикалық мәлі­меттер бойынша елімізде болатын қылмыстардың үштен бірі тұрмыстық зорлық-зомбылықтан орын алады екен. Ал бұл ретте қара күштің иесі ер-азаматтардан, әсіресе, әйелдердің таяқ  жеп, зардап шегетінін ескерсек, олардың тұрақтар жерге зәру болатыны анық.

    Қаламыздағы «Қамқорлық» дағдарыс орталығы дәл осындай жағдайға тап бол­ғандарға қол ұшын созады, уақытша болса да панала...

    Толығырақ...
  • 17.05.18

    Айтыстың   абаданы  Серік ағам 60-қа келіпті. Ұлтының уызына жарығ­ан елдің еркесі Серік Ыды­рысовтың Сыр елі үшін орны бөлек. Сәкеңді өзімнің аяғым сынып, бауыр­ымнан  айырылып, қайғының уын ішіп жүрген көңілсіз күндердің, мазасыз түндердің бірінде ұялы телефо­н арқылы іздедім. 2017 жылдың 24 қыркүйегі түнгі сағат 11-ден 36 минут өткенде хабарлама жібер­дім. «Серік ағам бар ма екен кең дүниед­...

    Толығырақ...
«ШЫҚБЕРМЕСТІҢ» ШЕКПЕНІНЕН ШЫҚҚАНДАР
15.02.2018 10:24

Әңгіменің төркінін тақырыптан-ақ бажайлаған боларсыз. Иә, мәселе жұдырығын жұмса ашпайтын, ашса шаш­пайтын  нағыз Шықберместердің ізін жалғап, өкшесін басып­  келе жатқан жігіттер жайын­да болмақ. Жомарттық, мәрттік, кеңдік, ол – кісінің алдын­а қысылмай кең құлаш даста­рқанын жайып, қолында барын төге салатын, тіпті қажет болған жағдайда жарты бай­лығын теңдей бөле салатын адам. Сіз бен бізде, бәрі­мізде де  ықылымнан  бері осындай жұмыр түсінік қалыптасып қалған. Қазақы   қоғамда «бай» мен «кедей» деген ұғымдар қалай қатар жүрсе, «жомарт» пен «сараң» антонимдік ұғымдары   бірге келеді.

Өмірдегі  үзеңгілес достарымның көпші­лігі «бүгінгі серілердің сараңд­ығы  басым»  де­генд­і жиi айтып жүр. Сон­дағ­ы себепт­ері – жігіт­тердің артық-ауыс  шығынға   жоқты­ғы. Қалталары­нан бақыр тиын шығарып­, қыз атаулыға құрмет жасауды әжептеуір шығын­  көреді  олар. Бүкіл  бө­рік­тілерге  бас  салып  сараңдықтың сауытын кигізіп жат­қанымыз  жоқ. Алайда арамызда тиында­рына тықыр  жігіттер  баршы­лық.

Үлкендер  жағы  «бұрын жігіт­терде  сараңдық қасиеті атымен болмаған» дейді. Кеңестік пен посткеңестік  жылдардың ар жақ-бер жағында да жігіттер азын-аулақ қаражаттарымен-ақ арулардың көңілінен шығыпты-мыс. Сол кезеңдердегі ата-ана, аға-әпкелердің айтуынша, осылай. Сондағысы қыздың көңілін аулауға  бірді-екілі  балмұздақ пен киноның шығыны ғана. Ал қазіргі серілердің басым көпші­лігі қызға алдымен толық сенім арта алмай, шығын шығармауды өздерінше үлкен мақсат етеді екен. Бұны сонда бүйірден қысқан нарық заманының кесірлі келбетінен дейміз бе, әлде үйдегі үнемшілдіктің үрдісінен қалған қасиет дейміз бе, білмейміз! Бүгінгінің Төлегендері мен Жібектері бұл туралы нендей пікірде  екен, көрейік.

«Сараңдық» пен «үнемшіл­дік» екеуі екі ұғым, оларды шатасты­руға болмайды» дейді кейіпкерлер. Мүмкін. Ол дұрыс та, бұрыс та шығар, бәлкім. Бірақ, бүгінгінің батырлары шектен тыс үнемшіл болған­­дықтан, «сараңбыз» деп ойламайтын шығар өздерін. Кім біледі? «Қыздар қауымы дүние мен байлықты басты орынға қояды» деген де пікірлер бар. Реті  келсе, сырғалыларға сәл ғана назар мен көңілдің көп бөлінуі жеткі­лік­ті екендігін жігіттер  жадында  ұстағаны  жөн. «Кең болсаң, кем болмайсың» дейді. Бұл қолы ашық жігітке  Құдай  тағы  береді  деген  тәмсіл.  Ұғынғанға  ұлағатты  сөз. Бізге жеткен аңыз, миф, әде­биеттерде­ де сараңдардың айы оңынан туып, тасы өрге дома­ламаған. Керісін­ше, атымтай жомарттың аты әлі күнге қарашаның  ау­зында  жүр.


 

Әділ Санжаров, мұнайшы:

– Сараңдық серілердің «салты» емес. Дегенмен замандастарымның арасында ақшасын санап қалғандар өте көп. Мұны көбінесе отырыстарда, бірге бас қосқанда төлем жасау кезінде байқап қаламыз. Ал қыздар қауымына келсек, менің ойымша, қыздың көңілін аулауға қалтаның қалың болуы маңызды емес. Қымбат болмаса да, көңіл аударуға тұрарлық сыйлықтар жасап, шығын шыға қоймайтын ойын-сауықтық орындарға апаруға болады. Өзімді қыздарға аса сараңдық танытатын жігітпін деп есептемеймін. Ақша келеді, кетеді. Оған үлкен шығын деп те қарауға болмайды.


 

Жанар Жарасқызы, психолог:

– Жігіттерге бойдақ уақытта ақшасын тым көп үнемдеп, көз жасын көлдете беруі дұрыс қасиет емес. Ақшаны үнемдейтін де, қажет кезінде жұмсайтын да уақыты болады. Ал қыздар қауымының көңілін табуда мүлдем сараңдық таныту оның қыз алдындағы өзге де жақсы қасиеттерінің барлығын жоққа шығарады. Нәзік жандылар жігіттің жомарттығына ерекше мән береді. Қаржылық жағдайың мейлі жақсы, мейлі төмен болсын, қыздардың қасында сараңдық емес жомарттық танытуға тырысу керек. Кейін отбасылы, үйлі-баранды болған соң керісінше әйел ерлерге қаражат үнемдеудің түрлі әдіс-тәсілдерін меңгертіп алады. Сондықтан жігіттер қауымының тиын санап, қыз алдында абыржығаны тым «жиіркенішті» де көрініп, бірден теріс айналуы да ғажап емес. Сараңдық отбасылы болғаннан кейін де жанұяның шырқын бұзуы әбден мүмкін.


 

Ермек  Сатыбалдиев, қала тұрғыны:

- Қыздарға көп шашылғым келмейді. Оған сан түрлі себеп бар. Біріншіден, мен оның менімен болашағы бірге екендігіне толықтай көзім жетпеген болса. Екіншіден, көпшілігі қымбат сыйлықтар мен бағасы удай қымбат мейрамханаларға қыдырғысы келеді. Мұндай орындарға менің табысым жете бермейді. Үшіншіден, жеке басым ақшаны үнемдеп, одан басқа өзіме пайдалы дүниелерге жұмсағанды жөн көремін. Ал үнемшілдікті сараңдық деп есептемеймін.

 


 

Тақырыпқа  тұздық

Америкалық  қаржыгер  Генриетта Хоуленд Грин – артынан 100 млн АҚШ долларын қалдырған байлардың бірі. Бір күні баласы аяғын сындырып алып, бай үш күн бойы тегін аурухана іздейді. Осы уақыт аралығында баласының аяғы асқынып кетіп, оны тізеден кесіп тастауға мәжбүр болыпты. Үнемдеймін деп үлкен мәселені кезіктірді. Бұл жай ғана мысал. Пайдаға жаратам десеңіз, оны көріңіз.

Керім  СӘУІР

(Пiкiр бiлдiрушiлердiң  өтініштері бойынша аты-жөндері өзгерті­ліп  берілді).

 

Пікір қалдыру


Қорғаныш коды
Жаңарту

Күнтізбе

< Ақпан 2018 >
      1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28        

Сауалнама

Аса мәртебелі шенеуніктердің қылмысқа шатылып жатқандығы нені аңғартады?
 

Ауа райы

Валюта бағамы

Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі валюталардың ресми бағамдары