Өзекті мәселелер

  • 12.07.18

    Қазақтың ұлттық болмысындағы өзіне ғана тән қасиеттердің бірі – «аманат­» қағидасы. Ұлы даланың демо­кра­тиялық принциптерінің нақты көрі­нісі болып табылатын осынау ерекше түсінік отарлық жүйенің қасаң саясатының негізінде «майдаланып» та кетке­нін жоққа шығару қиын шығар. Мұның сыртында ұлтымызды рухани мешел­дікке ұшырату мәселесі тұрғаны белгілі. Кезінде заманымыздың заңғар, данагөй қайратк...

    Толығырақ...
  • 12.07.18

    Шығармашылықтың шыңына лезде­  шығу екінің бірінің қолынан келе бермейтіні белгілі. Ал Аралдың жағасын­да  туып, анау асқаралы Алатауды бағындыру – бөлек әңгіме. Тұңғыш рет «Білім және еңбек» журналы­нда «Аралды қайтсек сақ­таймыз?» мақаласы басылды. Жұрт назары­ бірден ауған. Сонан соң «Қазақстан пионері» газетінде «Бо­з­айғыр»   әңгімесі   жарыққа  шықты. 1971 жылы республикалық жастарға арна...

    Толығырақ...
  • 12.07.18

    Жаз айлары еліміз үшін мерекеге толы. Сол мерекелердің бірегейі – Елордамыз Астана қаласының туған күні. Ел болып атап өтетін Ел­ордаға биыл – 20 жыл. Қызыл­орда қаласының 200 жылдығымен  тұспа-тұс келген мерейтойдың  қуанышты еселей­ түскені рас. Еура­зия­ның жүрегінде бой көтерген қаланың тынымсыз еңбек пен даму жолына түскеніне де жиырма жыл. Ару қала Астананың туған күнімен құт­тықтауды Сыр...

    Толығырақ...
  • 12.07.18

    Қазақта «балалы үй – базар, баласыз үй – мазар» деген мақал бар. Расымен, үйдің іші сыңғырлаған бала күлкісіне толы болғанға не жетсін, шіркін! Отбасын құрудағы басты мақсат та – осы. Алайда үлкен жауапкер­шілікті талап ететін бұл ұғым ер мен әйелге өзіндік қиыншылықтар тудырады. Дүниеге бала әкелу адамның денсаулығына байланысты, бірақ оған тәуелді емес. Физикалық, психологиялық және әлеуметті...

    Толығырақ...
  • 12.07.18

    Әке жүрегі таудан үлкен, ана жүрегі теңізден терең деп бекер айтылмаса керек. Әрбір ата-ана сәбиі дүниеге келген сәттен бастап мәпелеп, қанаттыға қақтырмай, тұмсықтыға шоқтырмай өсіреді. Бөбегінің былдырлаған тілін қызықтап жүріп, бірінші сыныпқа баратын уақытының келгенін де аңғармай қалады. Бірінші сыныпқа барған соң, оң-солын танытып, бар керегін алып беру үшін күні-түні еңбекте...

    Толығырақ...
ШАТТЫҒЫН «ШИШАДАН» ІЗДЕМЕСЕ...
09.03.2018 12:14

Мұсылмандардың қасиетті кітабы Құранда қатаң тыйым салынған сусын бар. Ол әу бастан берекесіздіктің бастауы, құтты қашырушы, адамның арын аяқ асты етуші болып саналады. Сол сусынды серік етіп, ұрттаушылардың сырт келбеті сүйкімсіз, ажары сынық келеді. Бұл туралы өз заманында Мөңке би де арнауларына қосып, елі үшін қам жеген. Ол күңірене отырып: «Ішкенің сары су болады, берсең итің ішпейді. Бірақ, адам соған құмар болады» деп болашақты болжаған.

Міне, қазір билеріміз қорыққан заман орнады. Айдалада арақты қымсынбай қолына ұстап жүрген жандарды көрсек, таңғалмайтын жағдайға жеттік. Тіпті той барысында бағасы қымбатын мақтанып үстелге қоямыз. Шишадан шаттық табатын секілді бір-бірімен жарысып қу арақты қылғытып жіберетіндерге не дерсіз? Егер сондай отырыстарда «аузыма арақ алмаймын» деп қашқақтасаңыз, қуаныш иесін сыйламағанның белгісін байқатады екенсіз. Бірақ жақсылыққа жайылған дастарқан арақтың кесірінен жамандыққа душар қылмаса игі.

Бір жұтымның өзінен барлық бәлені тауып отырған жандар айналамызда жетерлік. Бірінің отбасы ойрандалады, екіншісінің денсаулығына дерт жабысады, ал басқалары қу құлқынның қамымен қарызға белшесінен батады. Міне, осындай опа бермейтін жағдайларды көзбен көрсе де, көңілге түймейтіндер маскүнем болып жүр. Ең өкініштісі, «маскүнемдердің» қатарын ақ жаулықт­ы аналар мен бұрымды бойжеткендер де толықтырып отыр. Бұрындары ішімдік ішуді тек ер-азаматтардан байқайтын едік. Енді жаһан­дану деп жар салған заманда бөтелке ұстаған әйелдерді де көрдік. «Мұртқа өкпелеп жүргенде,­ сақал шықты» деген осы шығар, бәлкім!

Abai.kz ақпараттық порталында Қазақстан Орталық Азияда арақты ең көп ішетін елдердің қатарында екені жазылған. «Жаман нәрсе жұққыш келеді» дегендей еліміз «улы» затты дем арада бойына сіңіріп үлгерген. Тіпті, 130 мил­лион халқы бар Ресеймен ішімдік ішуде ат төбеліндей халқы бар еліміз теңесіп отыр. Мұндай жаға ұстатар статистиканың өсуіне біздің аймақ та «атсалысып» жатқан жайы бар. Әсіресе, әлемді бір қолымен тербететін  әйелдер  қауымы.

Қызылорда облыстық наркология орталығына жылына жүзден астам әйел маскүнемдіктен емделуге келеді екен және олардың дені – қаракөз қазақтың қыздары. Арақтың азабынан құтыл­ғысы келетіндердің қатарында тым жақсы отбасының отанасы болған жанда­р да, маскүнемдікке кездейсоқ душар болғандар да бар. Көпшілігі тағдырдың теперішін тартып, ішке түскен күйзелісінің емін ішімдіктен іздеп, аяғын аңдамай  басқан.

Нарколог мамандардың айтуынша, әйелдердің араққа құмартып кетуі үшін небәрі 2-3 жыл жеткілікті. Ал ерлерде бұл процесс 5-6 жылдың көлемінде жүреді. Алайда араққұмарлыққа тез душар болған қыз­дардың дертінен айығуы ұзақ уақытты қажет етеді. Мұның мамандар алға тартатын себептері де бар. Алғашқысы – адамды арақтың зардаптарынан сақтандыратын ферменттердің әйел бауырында орналасуы. Ал екінші салдары – маскүнем келіншектердің ауруын­ мойындамай, өз-өзімен төмен  дәрежеде күресуі. Қай жағынан  қарасаң  да, пайдасы жоқ судың ден­сау­лыққа тигізер зияны да зор.

Дәрігерлердің айтуынша, арақты аз болса да ішетін әйелдердің сәбилері 80-90 пайыз әлсіз, болашақта психикалық түрлі қиындықтарға, сөйлеу кемістігіне душар болады. Ал араққұмар әйел өз жасынан едәуір үлкен көрініп, мінез-құлқы мен ойлау қабілеті күрт өзгеріске ұшырайды.

Дана халқымыз «ауырып ем іздегенше, ауырмайтын жол ізде» деп өсиет еткен. Бұл араққұмарлыққа да қатысты деп білсек айып болмас. Өйткені, маскүнемдік те дерттің бірі болып табылады. Ол туабітті қалыптаспайды әрі тұқым қуаламайды. Яғни, бұл дертті адам өзі қолдан жасап алады. Кейін тән азабына жан азабы қосылып, айығудың амалын таппай әбігерге түседі. Кімде-кім ащы судан азап тартқысы келмесе, ұрпағының азғындалуын қаламаса, арақты ауызға алмағаны жөн.

Маржан  ҚҰРМАНҒАЛИЕВА,

Қорқыт  ата  атындағы  ҚМУ-дың  студенті

 

Пікір қалдыру


Қорғаныш коды
Жаңарту

Күнтізбе

< Наурыз 2018 >
      1 2 3 4
5 6 7 8 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31  

Сауалнама

Аса мәртебелі шенеуніктердің қылмысқа шатылып жатқандығы нені аңғартады?
 

Ауа райы

Валюта бағамы

Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі валюталардың ресми бағамдары