Өзекті мәселелер

  • 12.07.18

    Қазақтың ұлттық болмысындағы өзіне ғана тән қасиеттердің бірі – «аманат­» қағидасы. Ұлы даланың демо­кра­тиялық принциптерінің нақты көрі­нісі болып табылатын осынау ерекше түсінік отарлық жүйенің қасаң саясатының негізінде «майдаланып» та кетке­нін жоққа шығару қиын шығар. Мұның сыртында ұлтымызды рухани мешел­дікке ұшырату мәселесі тұрғаны белгілі. Кезінде заманымыздың заңғар, данагөй қайратк...

    Толығырақ...
  • 12.07.18

    Шығармашылықтың шыңына лезде­  шығу екінің бірінің қолынан келе бермейтіні белгілі. Ал Аралдың жағасын­да  туып, анау асқаралы Алатауды бағындыру – бөлек әңгіме. Тұңғыш рет «Білім және еңбек» журналы­нда «Аралды қайтсек сақ­таймыз?» мақаласы басылды. Жұрт назары­ бірден ауған. Сонан соң «Қазақстан пионері» газетінде «Бо­з­айғыр»   әңгімесі   жарыққа  шықты. 1971 жылы республикалық жастарға арна...

    Толығырақ...
  • 12.07.18

    Жаз айлары еліміз үшін мерекеге толы. Сол мерекелердің бірегейі – Елордамыз Астана қаласының туған күні. Ел болып атап өтетін Ел­ордаға биыл – 20 жыл. Қызыл­орда қаласының 200 жылдығымен  тұспа-тұс келген мерейтойдың  қуанышты еселей­ түскені рас. Еура­зия­ның жүрегінде бой көтерген қаланың тынымсыз еңбек пен даму жолына түскеніне де жиырма жыл. Ару қала Астананың туған күнімен құт­тықтауды Сыр...

    Толығырақ...
  • 12.07.18

    Қазақта «балалы үй – базар, баласыз үй – мазар» деген мақал бар. Расымен, үйдің іші сыңғырлаған бала күлкісіне толы болғанға не жетсін, шіркін! Отбасын құрудағы басты мақсат та – осы. Алайда үлкен жауапкер­шілікті талап ететін бұл ұғым ер мен әйелге өзіндік қиыншылықтар тудырады. Дүниеге бала әкелу адамның денсаулығына байланысты, бірақ оған тәуелді емес. Физикалық, психологиялық және әлеуметті...

    Толығырақ...
  • 12.07.18

    Әке жүрегі таудан үлкен, ана жүрегі теңізден терең деп бекер айтылмаса керек. Әрбір ата-ана сәбиі дүниеге келген сәттен бастап мәпелеп, қанаттыға қақтырмай, тұмсықтыға шоқтырмай өсіреді. Бөбегінің былдырлаған тілін қызықтап жүріп, бірінші сыныпқа баратын уақытының келгенін де аңғармай қалады. Бірінші сыныпқа барған соң, оң-солын танытып, бар керегін алып беру үшін күні-түні еңбекте...

    Толығырақ...
ШЫҒЫСТЫ СУ АЛЫП ЖАТЫР
15.03.2018 12:00

«Тау мен тасты су бұзады». Дарияның жағасына қоныстанған елдің қайсысы болмасын, тасқын судан қауіптеніп, сең жүретін уақытта буынып­-түйініп отырады. Әсіресе, апаттың айтып келмейтінін бұған дейін де бірнеше мәрте көрген қызылордалықтар бұл жылы дария деңгейін үздіксіз бақылауға алған. Оның үстіне биыл жауын-шашын мөлшерінің көп түсуі дария деңгейінің көтерілуіне ықпал етері анық. Облыстық жұмылдыру дайындығы  басқармасының мәліметінше, қазіргі күні 35-70 сантиметр шамасындағы ең қалың мұз Арал, Қазалы аудандарында сақталған­. Ал Сырдария, Жалағаш, Қармақшы аудандарында 25-40 сан­тиметр­ болса, оңтүстік бөліктегі Шиелі, Жаңақорған аудандарында мұз қату жағдайы тіркелмеген. Дүлей мінезді дарияның деңгейі әзірге бір­қалыпты. Десек те, «сақтансаң, сақтаймын» деген қағидаға сүйеніп, жағада­ отырған жұрт жылдағы әзірліктерін ұмыта қойған жоқ.

«Апат айтып келмейді» деген тәмсілді Шығыс Қазақстандағы төтеннен келген табиғи апат дәлелдеп берді. Қытымыр қыстан аман шығып, тоң жібіп, мұз еритін уақытта табан астымыздағы су төбемізге жетеді деп кім ойлаған? Қаннен- қаперсіз отырған халық лездің арасында судың құр­сауында қалды. Бір күнде екі айлық мөлшердегі түс­кен жауын-шашынның салдарынан Шығыс Қазақстан облысындағы Аягөз, Үржар, Күршім, Ұлан, Глубокое, Зайсан аудандары қас-қағым сәтте тасқын судан зардап шекті. Ресми мәліметтерге сүйенсек, 70 жер үй мен 150 аулаға, 110 саяжай нысанына су кір­ген. Тілсіз жаудан тірі қалудың амалын жасаған тұр­ғындар үйлеріндегі тір­нектеп жиған дүниесін бас амандығымен айырбастап, әкімшіліктің жұмылдырған көлігімен қауіпсіз жерге көшірілді. Су жайылған ау­дандарда облыстық және республикалық маңыздағы жолдар жабылған. Ал таулы­ аймақтарда көшкін жүру қаупі сол күйінде сақталып отыр. Оқиға орнына жеткен төтеншеліктер мен жергі­лікті полиция қызметкерлері, «Өскемен Тәртіп», «Водоканал», Шығыс өңір­лік аэроұтқыр құтқару жасағы өкілдері 1440 құмқап төсеп, 13 000 текше метр су сорғытқан.

- Аягөз ауданында 40 үй, Өскеменде 8 үй, 27 аула, Ұлан ауданында 2 үй мен   4 аула, Глубокое ауданында 3 үй, 53 аула, Күршім ауданында 42 аула су құр­сауында қалды, - дейді төтенше жағдай департаменті мамандары.

Қарғын судың жолға шығып кету оқиғасы Күр­шім, Ұлан, Зайсан және Үржар аудандарында тір­келген. Апат салдарынан су алған жерлердегі суды сор­ғыту үшін 137 техника мен 27 сусорғы машина жұмылдырылған.

Жағдайды естіген Шығыс Қазақстан облысының әкімі Даниал Ахметов апта басындағы кеңейтілген жиналысын кейінге шеге­ріп, су басқан көшелерді аралауға кірісті. Екі-үш күн бойы толассыз жауған қар­дың соңы жаңбырға ұласып, салдарынан қаланың бірқатар аудандары мен көшелеріндегі арық көздері суға толып, тасып, қара жаяу адамға да, көлікке де жол қозғалысы болмай қалған. Арықтың арнасынан асқан судың мөлшері 30-40 сантиметрге дейін жетіп, қозғалыс қиындығын ту­ғыз­ғанынан хабардар облыс әкімі жауапты сала бас­шыларына жұмсақ сөйлеген жоқ.

- Қаладағы арықтар үнемі тазаланып отыруы керек. Сол үшін мердігер компанияларға ақша тө­ленген. Қазір белгілі боп отырғандай, бұл жұмыс дұрыс жүргізілмеген. Бар мәселе – осы! Бұл арада басқ­а ештеңе жоқ. Оны ашық айтамын. Арамта­мақтық, бассыздық, жауапсыздық орын  алған. Жұмыс жайына қалған. Енді осыған жауаптылардың барлы­ғы таяу арада өз жазаларын алады, - деді Шығыс Қазақстан облысының әкімі Даниал Ахметов.

Қарғын судың құрса­уында қалған аудандарды аралап, тасқыннан зардап шеккен тұрғындармен де жүздескен әкім Красин кенті мен Аблакетка ық­шам ауданы тұрғындарымен жолығып, жағдайдың мән-жайын жүзбе-жүз сұрады.

Аудан тұрғыны Андрей Татарченко апатты жағ­дайдың орын алуына осы маңдағы арық көздерінің дер кезінде тазаланбауы себепші дегенді алға тартады. Көше мен аулаларды түгелдей басып қалған суды тазарту жұмыстары жүргізіліп жатқанына да көңілі толмаған облыс әкімі төтенше жағдайлар департаменті мен  қала  әкім­дігі­нің жұмысын қатаң сынға алды.

- Сіздер бір арықтың суымен бір тәулік бойы алыстыңыздар. Айнал­дыр­ған төрт үйдің  проблемасын осыншама ұзақ уақыт шеше алмауларыңыз ақыл­ға сыймайды. Бұл – барып тұрған масқара! Былтыр сіздерге қомақты қаражат бөліп, қажет техника алуға көмектескенбіз. Сол техника қайда, неге пайдаланбайсыздар? Жалпы, мұндай ахуалдың қалыптасуына, табиғат емес, өз міндет­тері­не салғырт қараған кей лауазымды тұлғалар кінәлі, - деді аймақ басшысы.

Құтқару жұмыстарына 708 адам, 204 техника,  27 сусорғыш құрал жұмылдырылғандықтан ешқандай адамның да, ірілі-ұсақты малдың да шығыны жоқ. Бүгінде Аягөз ауданындағы қауіпсіз жерге көшірілген 300-ге тарта адамның 260-ы өз баспаналарына оралған. Десек те, ыза сіңіп, дымқыл тартқан үй­лердің қабырғалары сөгіліп, кейбірі құлай бастаған. Алдағы уақытта су­дың астында қалған қанша баспананың опырылып түсетіні, қанша отбасының үй-жайсыз қалатыны бел­гісіз.

«Тасты жапалаққа ұр­саң да, жапалақты тасқа ұрсаң да, жапалақ өледі» демекші басшылардың сөз естіп, жазасын алғанынан не пайда, жеме-жемге келгенде зардап шегуші – бұқара. Апаттың айтып келгенін ешкім естіген емес. Бірақ ауылды жайлап кеткен суды сорғытып, тартқаннан гөрі арыққа жинал­ған кезде-ақ қам жаса­ған жөн еді. Қарғын судың қала ішіне жайылып, қараша халыққа зардабын тигізетінін алдын ала анықтап, тазартқанда абырой биігінен түсе қоймас па еді, кім білсін?!

Н.ҚАЗИ

 

Пікір қалдыру


Қорғаныш коды
Жаңарту

Күнтізбе

< Наурыз 2018 >
      1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31  

Сауалнама

Аса мәртебелі шенеуніктердің қылмысқа шатылып жатқандығы нені аңғартады?
 

Ауа райы

Валюта бағамы

Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі валюталардың ресми бағамдары