Өзекті мәселелер

  • 14.02.19

    «Бұл ән бұрынғы әннен өзгерек» демекші, өңірлік коммуникациялар қызметінде қала әкімі Нұрлыбек Нәлібаев баспасөз брифингін өткізді. Жасыратыны жоқ, бұған дейін бас шаһардың басшысы баспасөз алаңына ат басын бұрған емес. Өйткені, облыс орталығында өңірдегі БАҚ-тың басым бөлігі орналасқан. Сондықтан мұны ақпандағы эксклюзивті кездесу десек те болады. Жыл басында журналистермен жүздесуге жақсы...

    Толығырақ...
  • 14.02.19

    ҚР Бас прокуратурасы баспасөз қызметін­ің хабарлауынша, өткен жылы республика бойынша 2,4 млрд теңге еңбекақы берешегі өндіріліпті. Соның 191 млн теңгесі біздің облысымызға тиесіл­і екен. Облыстық прокуратураның баспасөз қызметінің мәліметінше, қадағалау актісімен 13 мың жұмысшы алдындағы 191 млн теңге жалақы қарыз өндірілген.

    ...
    Толығырақ...
  • 14.02.19

    Нағыз жігіттерді еркек деу дұрыс емес, еркек – адамның жынысын білдіретін атау ғана. Қазақ халқы ер адамды ерекше сыйлаған, киімін баспаған, алдын кесіп өтпеген, сөзін тыңдаған, алдындағы асқа одан бұрын қол тигізбеген, т.с.с. Десе де, бұл қазір мұндай емес дегенді білдірмейді. Әйелден бір саты жоғары тұрған ер-азаматтардың да өз биігінен түсіп кетіп жүргендері бар. Ер жігіт ретінде өте...

    Толығырақ...
  • 14.02.19

    Әрбір  әйел  қауымы көрікті болып, бет терісіне ерекше назар аудару керек. Күтім жасап, әсем де нәзік болып жүретін бұрымдылар сырт көзді де тамсантатыны рас. Осы тұрғыда қыз-келіншектердің бет терісінің күтімі жөнінде не айта аламыз? Олардың бет терісінде жиі кездесетін мәселе қайсы? Сау әрі әдемі келбетті сақта­у  үшін  қайтпек  керек?

    Қазіргі таңда сұлулықтың құны жеңіл еместігі бесе...

    Толығырақ...
  • 14.02.19

    Мен «Халық» газетінің 6.ХІІ.2018 жылғы санында «Тұмар  ханым» бетінде жарияланған «Өзі үшін» некесіз бала тапқысы келеді» тақырыбындағы мақаланы оқыдым. Тақырып­қа орай көңіл түкпірінде жүрген ойларды қағаз беті­не  түсіргім  келді.

    ...
    Толығырақ...
БАТЫСТЫҚ МЕНТАЛИТЕТ «МЕНМЕНДІККЕ» ҰРЫНДЫРЫП ТҰР
10.05.2018 11:35

Біздің ата-әкелеріміздің тұсында жүргізілген коммунистік идеоло­гиядан қазақтың ұлттық құндылықтарын жоюға тырысқанын бай­қаймыз. Бәлкім, олай емес дейтіндер де табылып қалар. Олай дейтініміз, еліміздегі тым орыстанып кеткен солтүстік облыстарда батыс елдерінің гендерлік саясатына деген құрмет оңтүстік облыстарға қарағанда анағұрлы­м жоғары.

Мәселен, қазаққа тән дәстүр-жоралғыны ысырып қойғанны­ң өзінде, бала басын шектеп, менталитет пен көзқарастың жат жұртқа икемделіп тұратыны қынжылтады. Бұл халықтың өсімін шектейтін факторға айналып барады. Осыдан келіп, бір-екі бала туса болды, оны өсіп-жетілдіру де оңай емес деген әңгіменің төркіні басталады­.  Яғни, батыс  елдеріндегі отбасы құндылықтарының кері әсері Қазақстанға  да  тиіп  отыр.

Бұл үрдіс Ресеймен шекараласқан солтүстік және шығыс облыстарда қатты байқалады. Шындығында гендерлік саясаттың ұлттық және жыныстық ерекшелі­кке қарай түзілген қағидаттары – көп дау тудыратын проблема. Гендерлік сая­сатты әркім әртүрлі қабылдауда. Ал гендерлік теңдіктің оңтүстік облыстардағы отбасылық дәстүрі бұзылмаған халыққа әсері сәл де болса төмен. Себебі, қазақ хал­қында онсыз да әйелдің орны өте жоғары құрметпен теңестірілген. Ал халықтың санын көбейтуге қандай өңірлер бейім және қандай себептер ықпал етіп отыр?

Біріншіден, климаты қоңыржай не  ыстық белдеулік өңір­лер­де өсім жоғары. Халықтардың тұр­мысына керекті киім-кешек шығыны да төмен, ішіп-жемді өндіру мүмкіндігі жоғары. Бір сөзбен айтқан­да, өмір  сүруге  қолайлы.

Екіншіден, діни көзқарас әсер етуші басты факторлардың алдыңғы легінде. Мысалы, Ис­лам­ дінінде Мұхаммед пайғамбардың «Мен Алланың алдында үмбетімнің көптігімен мақтанамын! Үйленіңдер, көбейіңдер!» деген хадисі де зор рөл атқарды.

Үшіншіден, тарихи ұлттық сана. Түркі текті халықтарда берік отбасылық құндылықтар сабақтастығы тарихи жалғасып келеді. Яғни сапалы ұрпақ қалдыру көзқарасын атап айтуға болад­ы. Сонымен бірге «көп бол­ған сайын, өзара көмек те көп, жағдайдың да жақсы» бо­латыны онсыз да белгілі.

Төртіншіден, халықаралық гендерлік саясат та қатты ықпал етті. Бұл, әсіресе батыс елдеріндегі ер мен әйел арасындағы тарих­и қатынасты өзгертті. Соны­мен әйел теңдігінің көте­рілуі – онсыз да өмір сүру өресі көтерілген  елдердегі  әйелдердің психологиясын  қалыптастырып,  ұрпақ қалдыру және өмір­дің мәні туралы танымын түбегейлі бұрды. Міне, бұл ұрпақ қалдырып қиналғысы келмейтін немесе жеңіл тұрмысқа құныққан қоғамдық орта қалыптас­тырғаны  белгілі.

Бесінші, неке құндылығы. Мысалы, қазақта тарихи салт-дәстүрге сай ажырасулар мүлде болмайтын. Тіпті, жесірлердің өзін әмеңгерлік жолмен алу ар­қылы әлеуметтік және тұрмыстық мәселені шешетін. Кеңес Одағы ке­зінде де ажырасулар қабылданбайтын. Ал батыстық өмір  сүру құндылығы енгеннен кейін неке куә­лігін ажырасу туралы құжат­қа айырбастау қалыпты жағдайға айналды. Сонымен бала сүю азайды. Десек те Ислам діні құндылы­ғы мен түр­кілік отбасы құн­ды­лығын берік ұстанған халық­тарға  әлі  айтарлықтай әсер  ете  қойған  жоқ.

Алтыншы, өркениетке ілесу қағидасымен ауылдан қалаға топтасу. Бұл да – әлеуметтік жағдай­  мен  өмір сүру ортасының  өсуіне  байланысты  туудың төмендеуіне әкеп соғатын маңыз­ды фактор. Қалаға шо­ғырлану қаншалық көп болса, табиғи өсім де соншалық төмен болып  отыр.

Сонымен бірге жыныстық азшы­лық ретінде қорғалатын «қызтекелер» сынды топтар да халық санының өсуіне кері әсер етеді. Бұл ислам дінін ұстанатын халықтар мен шығыс елдерінің басым­ бөлігінде шектелетінін ескерг­ен жөн. Ал бұл қылық қазақ халқына тән емес болса да, қатары­ көбейіп келе жатқанын мойын­дамасқа амал жоқ.

Айзия  НҰРТАС

 

Пікір қалдыру


Қорғаныш коды
Жаңарту

Күнтізбе

< Мамыр 2018 >
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31      

Сауалнама

Аса мәртебелі шенеуніктердің қылмысқа шатылып жатқандығы нені аңғартады?
 

Ауа райы

Валюта бағамы

Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі валюталардың ресми бағамдары