«Сатып алуда» да сыбайластық бар | Print |
17.01.2019 17:50

Елдің бәсекеге қабілетін төмендетіп, мемлекет пен қоғамның тұрақтылығына, республиканың халықаралық аренадағы «келбетіне» кері әсерін тигізеді. Тақырыпқа тұздық болып отырған сыбайлас жемқорлықпен күрес жайлы Елбасы аз толғап жүрген жоқ. БАҚ беттерінде де жиі көтерілетін мәселе. Президент Н.Назарбаев Қазақстан халқына Жолдауында «Жаңғыртудың ең басты мәселелерінің бірі – сыбайлас жемқорлықпен күрес. Бұл бағытта біздің жасаған әрекеттеріміз мемлекеттік аппараттағы жемқорлықтың деңгейін төмендетті. Оны халықаралық сарапшылар да атап өтті. Бізге сыбайлас жемқорлықпен күрестің жаңа стратегиясын дайындау қажет. Сыбайлас жемқорлықтың алдын алу, ескерту үшін қоғамды, ақпараттық мүмкіндіктерді, жаңа құқықтық тетіктерді пайдалану керек. Басқа мемлекеттердің тәжірибесін зерделеу және пайдалану қажет» деп қадап айтқан болатын.

Жең ұшынан жалғасатын сыбайлас жемқорлық мәселесі Сыр өңірінде де тамырымен жойылып кетпеді. Жыл сайын жауапты органдар хабарлайтын ақпараттар сөзіміздің айқын дәлелі. ҚР Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің Қызылорда облысы бойынша департаменті басшысы Абзал Мұхимов БАҚ өкілдеріне берген брифинг барысында осы саладағы дәйекті деректерді тілге тиек етті.

Абзал Сансызбайұлының сөзінше, 2018 жылы Қызылорда облысы көлемінде сыбайлас жемқорлық сипатындағы 139 қылмыс тіркелген. Атап айтқанда, Қызылорда қаласында – 108, Арал ауданында - 10, Қазалыда - 7, Шиеліде - 6, Қармақшы, Жаңақорған аудандарында - 3-еуден, Жалағашта 2 қылмыс тіркелген. Ал Сырдария ауданында ешбір қылмыс тіркелмеген екен.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл Ұлттық бюросының облыстық департаментімен тіркелген қылмыстарды салалар бойынша жіліктеп шығыпты. Сыбайлас жемқорлық қылмыстары мемлекеттік сатып алу саласында ең көп орын алған.

  • мемлекеттік сатып алу саласы - 38 қылмыс;
  • құрылыс саласы - 29 қылмыс;
  • қорғаныс істері саласы – 15 қылмыс;
  • ішкі істер органдары бойынша – 10 қылмыс;
  • білім беру саласы - 9 қылмыс;
  • әлеуметтік қорғау және жұмыспен қамтамасыз ету саласы - 7 қылмыс;
  • ауыл шаруашылық саласы – 4 қылмыс;
  • денсаулық сақтау саласы – 2 қылмыс.

Аталмыш заңбұзушылықтарға сәйкес, есепті мерзімде «Әкімшілік құқық бұзушылық туралы» кодексінің баптары бойынша 46 әкімшілік іс қозғалып, мемлекет пайдасына 2 167 342 теңге өндіріліпті.

Облыстағы жалпы мемлекеттік қызметшілердің штат саны – 3691 адам. Нақты жұмыс істейтін азаматтар 3 611 болса, бүгінгі күнге дейін 80 бос орын қалыптасып отыр.

Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне барған азаматтар заң бойынша жауапқа тартылған. ҚР Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің Қызылорда облысы бойынша департаментінің баспасөз қызметінің мәліметінше, жемқорлықпен күрестің алдын алу мақсатында облыс бойынша 4 785 іс-шара ұйымдастырылған. Бұл көрсеткіш 2017 жылмен салыстырғанда 3 есеге артып отыр. Айталық, 3 772 лекция мен семинар, 37 конференция мен форум, 161 дөңгелек үстел, 78 спорттық шара, 104 флешмоб және жастар мен оқушылардың қатысуымен 198 интеллектуалдық ойын мен конкурс, 5 спектакль, 195 балалар театрландырылған қойылымы және 235 көпшілік акция мен өзге де іс-шаралар өткізіліпті. Сондай-ақ, сыбайлас жемқорлықтың алдын алу бойынша облыстық арнайы мониторингтік топтың 12, ал аудандық мониторингтік топтардың 29 отырысы болған.

Мұндай статистикаға қарап Сыр өңірінде сыбайлас жемқорлықпен күрес ғана емес, оның алдын алу жұмыстарының өзі ақсап тұр деп айта алмаймыз. Профилактикалық шаралар жыл өткен сайын еселеніп келеді. Алайда парақорлықпен пайда тапқысы келетіндердің «талабы» жоғалар емес. Әсіресе, мемлекеттік органдардағы сыбайлас жемқорлық мәселесі аса өткір.

Жазира  БАҒЛАН