КОМСОМОЛ КЕМПІР | Print |
01.11.2018 10:45

Жасы жетпістің жетеуін «жалап» қойған кемпір, жасы сексенді «сипалап­» отырған көрші үйдегі атайды­  тоғайдағы  томардың  жа­нын­да­ кездесуге шақырды. Құдайы берген Бергенбайдың үйінде кемпір көзін қысып, оңашалап алды да:

– Партиябек, бүгін  кешке тоғайда­ кездесейік? - деді.

– Ленингүл, тоғайда той болатын ба еді? - деп сұрады Партиябек сақалын сипап тұрып.

– Шайтан шақырғандай шалқаңнан түспеші, әңгіме бар.

– Есекпен барайын ба?

– Есекпен келесің бе, ешекпен ке­лесің бе, ишакпен келесің бе, өзің біл!

Әңгіме осымен аяқталды, шал байғұс кемпірдің сөзін қимай, ішінен аяп қалды... Кеш түсіп, ауыл иттері­ әр жерден үре бастағанда, жастар жиналып, анекдот тыңдап, күле бас­тағанда, Партиябек көк есегіне мініп алып, насыбайын атып, жақын жердегі тоғайға қарай бет алды. Шынында, Ленингүл әжей томардың үстінде торғайдай болып, шоқиып отыр екен. Үстіне көк камзолын киіп алған, ақ жаулығы ағараңдап, әудем жерден көрінеді, мойнында – кеңес дәуірінің мектеп оқушылары тағатын қызыл галстук. Атай да көк костюмі­нің жағасына комсомол белгісін, «значогын» тағып алыпты.

– Желпілдеп жетіп келдік, ал, не айтасың? - деп сұрады атай жымсиып.­

– Қыз күнімде сені «қортық» деп менсінбеуші едім, - деп жымиды комсомол кемпір.

– Осы тоғайға өзіңді талай мәрте кездесуге шақырдым. Керігіп, келмейтінсің!

– Апам жібермеуші еді.

– Енді қай түлен табаныңнан түртті  екен?

– Сенің кемпірің, менің шалым қайтыс болып кеткелі қашан! Киноға да шақырмайсың...

– Сексеннің сериалын көріп жүрмін онсыз да...

– Ой, Құдай-ай, жастық шағымызды бір еске түсірейік деп едім. Бастық біткен комсомолдың жүз жыл­дығын тойлап жатыр. «Егемендікті есірке­меді» деп естерінен танып жатқандар  да  бар.

– Немене, соны айту үшін тоғайға шақырдың ба?

– Мені коммунистік партия қата­рына­  қабылда.

– Қалай?

– Сен тарап кеткен совхоздың парткомы едің ғой?

– Өй, мұның бәрі өткен заманда ғой? Кеңес дәуірі кетті, егемендік дәуірі жетті...

– Депутаттар комсомолды сағынып жүргенде, мен неге сағынбайын? Партияға қабылда.

– «Құшағыңа қабылда» дегендей болды-ау? Мөрім де жоқ.

– Мөрдің орнына бетімнен сүй.

– Сенің бетің қазір картон қағаз сияқты болып қалған... «Нұр Отан» партиясына өтсеңші, одан да?

– Мені қайтсін? Коммунистік партияға өтіп барып өлгім келеді.

– Е?

– Сонда, мен өлгенде газеттер: «Байырғы коммунист қайтыс болды» деп некролог жазады.

– И, қойшы, қағынған комсомолка! - деген атай әжейдің мойнынан бір сүйді де, есегіне әрең мініп, кете барды.­

Кемпір болса, балқып отыр, комсомолға өткен жылдарын еске алып, шалқып отыр. Бұл айтқандарым өмірдің өзі берген есебі ме, жоқ әлде ертегі ме, ол жағын өзіңіз пайым­даңыз, сізге айтарым: биліктегілердің дені – кәрі комсомолдар, осы жағын уайымдаңыз...

Мұхтар   ШЕРІМ