КӨКТЕМЕГЕН КӨШЕТТЕР | Print |
20.07.2017 11:53

Бабаларымыздан «бір тал кессең, он тал ек» деген тәмсіл қалған. Ал қызылордалық атқамінерлер биыл он емес, мыңдаған түп көшеттерді көше бойына отырғызды. Бұл жылдағы қалыптасқан дәстүр іспетті. 2015 жылы аймақ басшысының “облыс  елді мекендерінде санитарлық тазалық, көркейту және көгалдандыру туралы” өкімі қабылданды. 2016-2017 жылдары аймақта 69 гектар жерге жасыл  белдеуд­і  қалыптастыру жоспарлан­ған. Оның  24 гектары Қызылорда­ қаласына тиесіл­і. Десе де, оның шығымдылы­ғына шындап  жаны  ашып  жатқандар  некен-саяқ. Яғни,  облыс­ әкімі өзі  бастама  жасаған жоба бүгінде  толыққ­анды  жүзеге  аспай  отыр. Оны жа­қында өткен аппарат мәжілісінде айтылған­ деректер  де растайды.­

Мәселен, былтырғы жылы қала күніне  орай Тәуелсіздік  даңғылы  ашыл­ғаны  белгілі. Оның жиегін жасыл желекке­ айналдыру мақсатында Қырымбек Елеуұлы бірқатар тапсыр­малар жүктеген. Осы аумаққа жауапты «Қызылорда су жүйесі» МКК жаңа даңғыл­дың бойына 4800 түп көшет отырғызған. Енді оның шығымдылығы адам шошытады. Облыстық табиғи ресур­стар және табиғат пайдалануды реттеу басқармасының басшысы Нұрлыбек Жолдасбаевтың айтуынша, 4800 түптен көктегені – 48 ғана. Яғни, 1 пайыз. Бұған жауапты «Қызылорда су жүйесі» МКК-на айтылар сын орынды. Бізде сол аумақты барлап қайттық. Көрдік. Ұзына бойы шыбықтарды отырғыз­а беріпті. Нәр алғандары жоқтың қасы. Тіпті, көшеттерге тіл бітсе, біраз жайттың беті ашылары анық. Әрине ол мүмкін емес. Оған арнайы су келетін арық та жоқ. Бұл қалай болғаны? «Аттандап» басталған бастаманың бұлайша бөгелуіне не себеп? Әлде көгалдандыру жұмысында науқаншылдық  басым ба? Тағы бір байқағанымыз, шыбықтарға көптен ешкім көңіл бөл­меген сыңайлы. Егілді деген аты болмаса, «көшеттер көгеріп­ті» деген ақпаратты айта алмаймыз.

Ал өзге мекемелерге бекітіліп беріл­ген аумақтар «Қызылорда су жүйесіне» қарағанда шүкіршілік етуге жарап тұр. Мысалы, Рәміздер алаңы мен Президент саябағына дейінгі аралықта егілген­ 5 мың түптің 90 пайызы нәр алған. Бұл жүйелі жұмыстың барлығын байқатады. Жалпы, Сыр өңірі экологиялық аймақ­қа  жатады. Арысы Аралдан, берісі Байқоңырдан келетін залалдың зиянын айтып, қазбалаудың қажеті шамалы. Сондықтан бұл мәселені шешудің бір жолы – айналаны  жасыл желекке айналд­ыру. Бірақ жүрдім-бардым қарайтындар жүктелген міндетке мойын­сынбаса, мұның  барлығы  арман­ күйінде қала бермек. Мәліметтерге сүйенсек, жыл басынан бері аймақта 200 мыңға жуық көшет егілген. Айтпақшы, 2017 жылғы 22 сәуірде облыс көлемінде «Бүкіл қазақстандық ағаш отыр­ғызу» акциясы өткізілген еді. Акцияға облыстық, қалалық мәслихат депутаттары, облыстық басқарма, департамент, инспекция және басқа да ұйым басшылары қатысып, барлығы 20500 адам күші жұмылдырылып, 59800 дана жергілікті жерге жерсіндірілген ағаш көшеттері егілді. Оны бақылауға арнайы мобильді топ құрылған. Ал ақжағалылар еккен көшеттердің қалай көктейтінін уақыт көрсетер... Сонымен қатар қала тұр­ғындары тағы да сарқырама немесе лоток­тар салса деген ниетін білдірді. Өйткені, талдардың тіршілік нәрінсіз өсіп-өне  алмайтыны  белгілі...

Қозы  Көрпеш   ЖАСАРАЛҰЛЫ